ლაპლასური დეტერმინიზმი

ლაიბნიცის (და არა ლაპლასის) აზრები სულაც არ არის სისულელე. საერთოდ ამ კაცს სულელი არ ეთქმის, ჩვენს შორის დარჩეს, სულ ცოტა - დიფერენციალური აღრიცხვის ერთ ერთი ფუძემდებელია.

რაც შეეხება საგნების არსში მეტად ჩაწვდომას და მომავლის განჭვრეტას...

დათიკო, შენ და ბევრნი სხვანი ამ განზრახვას არარეალურობას უსაყვედურებენ. თუმცა მას ნაკლებად ვინობ, რამდენადაც ვიცი ქაოსის თეორია გარკვეულწილად სწორედ ამის დამტკიცებას ცდილობს (ეს მხოლოდ - სქემატიზებული აზრია) - რომ სრულად შეცნობა შეუძლებელია, "სრულ" ნაწილში. ანუ სისტემის შიგნით არ შეიძლება არსებობდეს ცნობიერება (მისი ნაწილი), რომელიც იქნება მატარებელი სრული ინფორმაციისა ამ სისტემაზე.

მაგრამ გამოცდილება საწინააღმეგოს ამტკიცებს. შენ ამბობ რომ მომავლის განჭვრეტა შეუძლებელია? მე კი ვიტყოდი, რომ სინამდვილის განჭვრეტა შესაძლებელია. და სწორედ ეს არის მეხსიერება. ხოლო წარსული და მომავალი, ეს მხოლოდ პირობითი (მეხსიერების მიმართ, მხოლოდ მასთან მიმართებაში არსებული) მცნებებია (და შესაბამისად - ჩემთვის ტკბილია მიზეზ-შედეგობრიობის უარყოფის შენს მიერ ნახსენები პრინციპი). ადამიანი არის მაგალითი ცნობიერებისა, რომელსაც ძალუძს "სინამდვილის შეცნობა", ხოლო ნაწილს სინამდვილისა, რომელსაც შეიცნობ (რომელიც არის არსი ადამიანისა მოცემული მომენტისათვის, მისი გამოცდილების, მისი მეხსიერების კრებსითი) - მას ვუწოდებთ წარსულს. თორემ ლაიბნიცის სურათში, მასში არაა ადგილი დროი ფენომენისა და მიმართულებისათვის. სინამდვილე იქ ერთია, დროის ყოველი მომენტით (+ მოძრაობით) განსაზღვრული ყველა მომენტისათვის.

როდესაც მეხსიერებას ფსიქოლოგები კი არა, ფსიქოლოგ-მათემატიკოსები შეისწავლიან, მაშინ გახდება ცხადი ის კანონები - რომლებიც სინამდვილეში ჩაწვდომის შესაძლებლობას პრაქტიკულად იძლევიან. უკვე ცდილობენ ამას და ფსიქოლოგები ვიცი, იმდენი ტოპოლოგია აქვთ ნაწვალევი, ბარე ბევრ ფიზიკოსს შეშურდება. მაგრამ ჯერ შორსაა შედეგი, თეორიულადაც კი. ჩვენ არ გვესმის როგორვ ვაზროვნებთ, როგორ ვატარებთ სინამდვილის მახასიათებლებს, იმდენად რომ ვახერხებთ რაღაც ხარისხით მაინც ცნობიერნი ვიყოთ სინამდვილეში, რაღაც ხარისხით მაინც ვიცოდეთ რომ სახელურს როცა მოატრიალებ - კარი იღება. მაგრამ ფაქტია - რომ ესე ხდება.

პეპა

Хаос - это тот порядок, который был нарушен при создании мира ...............

С.Е.Лец

გიოდელის ტეორემა არასრულობის შესახბ....
არა მარტო მათემათიკაში მოქმედებს
* * *
Scot

1.უმცირესი ქმედების პრინციპი.
ბუნების კანონები წარმოადგენენ ქმედების მინიმუმის პირობას
2. სიმეტრია

შეეშვით ადამიანს,დაბადების დღე აქვს ბოლოსდაბოლოს

მეტად საინტერესოა მართლმადიდებლური შეხედულება ამის შესახებ:
ყველაფრის წინასწარმცოდნეა ღმერთი, მაგრამ - არა ყოველივეს წინაგანმსაზღვრელი, რადგან წინასწარ იცის მან ისიც კი, რაც ჩვენზეა დამოკიდებული, თუმცა წინასწარ არ განსაზღვრავს ამას, არ ნებავს რა, რომ მოხდეს ბოროტება და არც ის, რომ გვაიძულოს სათნოება. ამგვარად, წინაგანსაზღვრულობა არის საღვთო წინასწარმცოდნეობითი ბრძანების საქმე. ღმერთი თავისი წინასწარმცოდნეობის შესაბამისად წინაგანსაზღვრავს იმას, რაც ჩვენზე არ არის დამოკიდებული, რადგან მას უკვე წინდაწინ განსჯილი აქვს ყოველივე თავისი სიკეთისა და სამართლიანობის შესაბამისად.
საჭიროა ვიცოდეთ, რომ სათნოება ღვთისგან ებოძა ბუნებას და რომ ღმერთი თავად არის ყველა სიკეთის დასაბამი და მიზეზი, რომლ;ის თანამოქმედებისა და შემწეობის გარეშე შეუძლებელია ჩვენთვის კეთილის ნებება და ქმნა. ჩვენზე ისაა დამოკიდებული, ან დავმკვიდრდეთ სათნოებაში და შევუდგეთ ღმერთს, რომელიც ამისკენ გვიხმობს, ანდა გავემიჯნოთ სათნოებას, რაც ნიშნავს, ბოროტებაში მოვხვდეთ და შევუდგეთ ეშმაკს, რომელიც აქეთ გვიხმობს იძულების გარეშე, რადგან ბოროტება სხვა არაფერია, თუ არა კეთილის განშორება, ისევე როგორც სიბნელე - ესაა სინათლის განშორება. ამრიგად, თუკი იმაში ვმკვიდრობთ, რაც ბუნებისეულია, სათნოებაში ვიმყოფებით, ხოლო თუ ბუნებისეულს, ანუ სანოებას, გადავუხვევთ, ბუნების გარეგანისკენ წავალთ და ბოროტებაში აღმოვჩნდებით.

შაქროII



S --> 0

დათიკო

მე არ ვიტყვი რომ რაიმე შენ მიერ თქმული - მცდარია. იმ ალტერნატივაში, რომელსაც სხვების მსგავსად მეც ვეძებ - არ არის ჭეშმარიტება, და შესაბამისად ვერც რამეს დაერქმევა - მცდარი. მაგრამ ვიცი რომ თავად ბევრს შენს აბზაცში ნახსენებს - არ გავაკათებ. მათ შორის, არ გადავუძახებ პასუხგაუცემელ კითხვებს ერთ დიდ კალათაში, სახელად - ღმერთი, რომელიც შეიძლება ასევე გაიგო როგორც - შეფარული "არვიცი".
ღმერთს აქვს განსჯილი "თავისი სიკეთისა და სამართლიანობის შესაბამისად"? ღმერთია მიზეზი? არ მომწონს ეგა. ღმერთი ვინღაა? ბევრი გაურკვევლობაა მაგ საკითხზე, მაგრამ ერთი ცხადია - მე არა ვარ ეს ღმერთი. ჰოდა თუ ეგრეა, მაშინ არ მომწონს ეგა .

გილოცავ დათიკო ძია დაბადების დღეს.

aaaaaaaaaaaaaaaaahhhhhhhhh

ღმერთი ტრანსცენდენტულია!
და აპრიორული!
დედასვფიცავარ

Tiko-Tiko
ლოოოლ
გიჟი ხარ

Antigone

გმადლობ

პეპა

არა უშავს
მე მხოლოდ ერთ-ერთი კუთხით განხვიხილე საკითხი.
გავაგრძელოთ მსჯელობა და სხვადასხვა კუთხეებიდანაც განვიხილოთ. მაგ: ფსიქოლოგიის თვალსაზრისით. ან თუნდაც ბიზნეასმენის ან "იგროკის" თვალთახედვიდან, რომლისთვისაც დეტერმინიზმს ძალიან დიდი ფულის მოტანა შეუძლია

მადლობთ

დათიკო

დავაზუსტებ, რო გაუგებრობა არ იყოს. მე მესმის, დებატებია საკითხზე:

ლაპლასური დეპერმინიზმი vs ნება.

კითხვებია:
გავარკვიოთ რას ვგულისხმობთ, როცა ვამბობთ - დეტერმინიზმი.
რას ვგულისხმობთ, როცა ვამბობთ - ნება.
და კიდევ ბევრი სხვა, როგორიცაა:
"არსებობა" ამათი, და რას ნიშნავს ჩვენთვის არსებობა. ანუ ორიდან რომლის მატარებელია "სინამდვილე", რომელი სინამდვილე, შეიძლება თუ არა ორივეს მატარებელი იყოს და ვინ საუბრობს ამაზე, ამათ არსებობაზე, და რა საშუალებით საუბრობს. რას ნიშნავს - სინამდვილეს იყოს თვისების მატარებელი, და რას ნიშნავს ჩვენ ვისაუბროთ ამაზე.
ჩვენი სუბიექტური დამოკიდებულება - შეგვიძლია თუ არა ჩვენ ვიყოთ მათი არსებობის წყარო.

მოკლედ, ცოტა შევყვებით ეხლა პოსტოლოგიას და მარადიულ ჭაობშიც ჩავეფლობით, როგორც წესია და რიგია.

პეპა

ვინ გითხრა რომ დებატებია?
თემის სათაურია ლაპლასური დეტერმინიზმი.

ფილოსოფიურ სწავლებათა ერთ-ერთ სისტემას.

ამეებზე ცალკე ვილაპარაკოთ, თორე გავჭედავთ

This post has been edited by დათიკო on 9 Nov 2005, 03:31

დათიკო
მერე მე გაჭედვები და დებატები მიყვარს ძალიან. რატომაც არა?