ჰერმან მელვილი

არ ვიცი რატომ გაიძახით "მაგარია", "შედევრია", მე მაგ წიგნში ვერაფერი ფასეული ვერ ვნახე. რამდენი კილო ხორცი და ქონი გამოდის საშუალოდ ვეშაპიდან ეგ რა საინტერესოა. როგორც სათავგადასავლოც ბანძია. სხვა უფრო სერიოზული ნაწარმოებებიც აქვს მელვილს, მაგალითად ისრაელ პოტერი მომწონს მე ყველაზე მეტად.

ლექსი ფლეთა. აგეტირება ისეთი მაგარია.

W.H. Auden


Herman Melville

(for Lincoln Kirstein)

Towards the end he sailed into an extraordinary mildness.
And anchored in his home and reached his wife
And rode within the harbour of her hand,
And went across each morning to an office
As though his occupation were another island.

Goodness existed: that was the new knowledge.
His terror had to blow itself quite out
To let him see it; but it was the gale had blown him
Past the Cape Horn of sensible success
Which cries: 'This rock is Eden. Shipwreck here.'

But deafened him with thunder and confused with lightning:
– The maniac hero hunting like a jewel
The rare ambiguous monster that had maimed his sex.
Hatred for hatred ending in a scream,
The unexplained survivor breaking off the nightmare -
All that was intricate and false; the truth was simple.

Evil is unspectacular and always human,
And shares our bed and eats at our own table,
And we are introduced to Goodness every day,
Even in drawing-rooms among a crowd of faults;
He has a name like Billy and is almost perfect,
But wears a stammer like a decoration:
And every time they meet the same thing has to happen;
It is the Evil that is helpless like a lover
And has to pick a quarrel and succeeds,
And both are openly destroyed before our eyes.

For now he was awake and knew
No one is ever spared except in dreams;
But there was something else the nightmare had distorted –
Even the punishment was human and a form of love:
The howling storm had been his father's presence
And all the time he had been carried on his father's breast.

Who now had set him gently down and left him.
He stood upon the narrow balcony and listened:
And all the stars above him sang as in his childhood
'All, all is vanity,' but it was not the same;
For now the words descended like the calm of mountains –
– Nathaniel had been shy because his love was selfish –
Reborn, he cried in exultation and surrender
'The Godhead is broken like bread. We are the pieces.'

And sat down at his desk and wrote a story.

March 1939

This post has been edited by Кавалеров on 8 Jul 2009, 16:19

Уж полночь близится, а Германа всё нет :(
მისამართი შემეშალა

Ocelot

მაგ აღწერებს ვერ გავცდი მე :vis:
ვერ წავიკითხე

ვისაც შიშები აწუხებს ვურჩევ მაინ რიდის ოკეანეში დაკარგულებს დასჯერდეს...
მამენტ იგვეა რა ... "პაჩწი" :boli:

This post has been edited by nakash on 9 Jul 2009, 05:08

tikoroma

მერე გამოგეტოვებინა ფრანჩესკო :D მე ეგრე ვაპირებ წაკითხვას. აბა სად მაქ კონსერვების და ბანკების ნერვები :D

death85
მობიდიკი მელვილთან ბოროტების სიმბოლოა
ია არ არის კეთილი მწარედ იკბინება.
აქაბის ფეხი არ გენანება?

Ocelot

რა უნდა გამომეტოვებინა, მთელი წიგნი ეგ არი :D
რომ დაამთავრებ, მითხარი დაიჭირა თავისი ვეშაპი იმ კაცმა თუ არა :D

tikoroma

ვეშაპი არა ჩიტი დაიჭირა :givi:

არადა მართლა მასეა

xronopi

მწარედ იკბინება მაგარი იყო :lol:

აქაბის შეჭმა ისედაც შეეძლოა მაგრამ არ შეჭამა. აქაბი გაგიჟებული დასდევდა და სხვა რა უნდა ექნა? დაუნგრია გემი და მოაჭამა ფეხი. მაგრამ აქაბი გამობრუნდა და ისევ დაირაზმა მის მოსაკლავად და გაიჩალიჩა კიდეც ბოლოს :)

This post has been edited by death85 on 13 Jul 2009, 22:41

death85
თავის დროზე მობიდიკის ხათრით იხტიოლოგიით დავინტერესდი. ვეშაპების მთელი სახეობები შევისწავლე.
კაშალოტი საერთოდ საკმაოდ აგრესიულია თან დიდი. მუსრს ავლებს ზვიგენებს. მასზე დიდი მხოლოდ ლურჯი ვეშაპია მაგრამ ის უწყინარია.

მელვილს სხვა რაგაცეებიც აქვს დაწერილი. ქართულად არის სხვათაშორის ნათარგმნი
ავტობიოგრაფიული ტაიტი და ომოუ

xronopi

მელვილს და გოგენს ნუ აურევ :D

ეგარი "ტაიპი" :)

ჰერმან მელვილი, "ტაიპი" (1846)

ეს რომანი შარშან წავიკითხე სოფელში (2001). დედულეთში, რაჭაში ვისვენებდი და წაღებული წიგნებიდან პირველად "ტაიპის" ჩავუჯექი. არც შევმცდარვარ, რადგან არაფერი ისე არ ახალისებს უსაქმობასა და ე.წ. საკურორტო სიზანტეს, როგორც სათავგადასავლო რომანების ნთქმა, თანაც ისეთი არატიპიური Travelogue-სტისა (მაშინ ასე უწოდებდნენ ამ ჟანრს), როგორიც მელვილია. მართლაც, ნუთუ შეიძლება ჟიულ ვერნის, მაინ რიდისა და ფენიმორ კუპერის გვერდით მოვიხსენიოთ "მობი დიკისა" და "იზრაილ პოტერის" ავტორი...
ჰოდა ამ შარშანდელმა განცხრომამ "ტაიპი"-ში ამოკითხული პატარ-პატარა განცხრომები გამახსენა წლევანდელ, თბილისურ ხვატში ჩარჩენილ მკითხველს. წარმოიდგინეთ, რომანის მოქმედება სადღაც მარკიზის კუნძულებთან ხდება და თავგადასავლებთან ერთად წიგნში დეტალურადაა აღწერილი იქ მცხოვრები კაციჭამიების უცნაური სიზანტე და სიამოვნებათა მთელი ის კრიალოსანი, რომლითაც ისინი თავს ირთობენ. შესაძლოა ბევრს გაუკვირდეს კიდეც, "რა შუაშია სიზანტე-სიამოვნებებიო!", მაგრამ ამაზე ოდნავ მოგვიანებით მოგახსენებთ.
ახლა კი, მოდით ვნახოთ "რას გვიამბობს ტაიპი":
პირველივე აბზაცს შეუდგება თუ არა, გამოცდილი მკითხველი იფიქრებს, "მობი დიკის" გაგრძელებას ხო არ ვკითხულობო, თუმცა კი ნაწარმოებს რეალური ამბავი უდევს საფუძვლად. გმირი (მთხრობელი) ნახევარი წელია გემიდან არ ჩამოსულა, რომლის შემადგენლობაც უკვე ექვს თვეზე მეტია ვეშაპებს დასდევს წყნარ ოკეანეში. გემზე შიმშილობენ, აღარც პროვიზია დარჩათ, არც ტკბილი კარტოფილი და ბანანის ასხმა და არც წვნიანი ფორთოხლები, არამედ მხოლოდ ორცხობილა - მზითა და ოკეანის ქარით გამომშრალი. დასაკლავიც უკვე კარგა ხნის წინ დაიკლა. გემბანზე ერთად-ერთი მამალიღა დააბიჯებს, თავის დროზე მხიარული და მამაცი ყვინჩილა სახელად "პედრო" და მასაც კუნძზე დაადებინებენ სულ მალე თავს. ვერ აეწყო გემის ხელმძღვანელობასა და მეზღვაურებს შორის ურთიერთობაც და სწორედ ეს გახდება ორი მათგანის გაქცევის მიზეზი.
ხომალდი მარკიზის კუნძულებთან იდგა, როცა მთხრობელი (თავად მელვილი) და მისი მეგობარი ტობი (რეალური პირი, რ. ტობაიეს გრინი) კუნძულ ნუკუხივაზე გადავიდნენ. მათ გაგონილი ჰქონდათ, რომ იქ ორი ტომი ცხოვრობდა: კაციჭამია ტაიპი-ს ტომი და მშვიდობიანი ხაპარები. მეგობრები ცდილობდნენ ხაპარებთან გადასულიყვნენ, მაგრამ, როგორც მიხვდით, ტაიპის (მარკიზის კილოკავზე ეს სიტყვა თურმე კაცის ხორცის მოყვარულს ნიშნავს) ჩაუვარდნენ ხელში. მათ ერთად-ერთი იმედი დარჩათ, გაგონილი ჰქონდათ, მეზღვაურის ხორცი თურმე ძალიან მარილიანი ყოფილა და იმედოვნებდნენ, ეგებ არ შეგვჭამონო. არადა კაი "გულიანი" ხალხი აღმოჩნდა ეს ტაიპი, დაახლოებით ისეთი, სომხები რომ არიან აკა მორჩილაძის "მოგზაურობა ყარაბაღში" (საერთოდაც, ეს ნაწარმოები ძალიან გავს "ტაიპის"), ანუ "პატივისცემაში" ჰყავდათ "ტყვეები", მაგრამ, სამაგიეროდ ისინი ნაბიჯს ვერ გადადგამდნენ მათ გარეშე. მალე კი ისიც გაირკვა, რომ საერთოდ, ლაპარაკიც კი ზედმეტი იყო მათი "პატივისცემიდან" თავის დაღწევაზე.
ამის მიუხედავად, მეგობრები კაის ჭამენ, კაის სვამენ და კაის ეწევიან რაღაც ბალახს, ჩვენებურ პლანს რომ წააგავს (თუმცა რაღა ჩვენებური, ლათინურად cannabis indica ჰქვია). მოწევას რაც შეეხება, იქ ბევრი კარგი პასაჟია ამ მავნე და ძვირფასი სიამოვნების შესახებ. მაგალითად, ერთგან ავტორი წერს, "არაფერი ისე არ შვენის ახალგაზრდა ქალს, როგორც მოწევა. რა სჯობია პერუელი ლამაზმანის ცქერას, როცა იგი ფორთოხლის ხეებზე გაჭიმულ ჭრელი ჭილის ჰამაკში ირწევა და კარგ სიგარას აბოლებს?"-ო. თუმცა ავტორს იქვე ფაიავეი ახსენდება (იქაური, კუნძულელი ლამაზმანი, მთხრობელის სიმპატია, ერთგვარი მის ტაიპი 1842), ხელში ლერწმის გრძელი ჩიბუხი რომ ეპყრა ხისგან გამოთლილი საღვივარით და ნება-ნება რომ აბოლებდა ხოლმე, და დასძენს, "ამ სანახაობას მაინც ვერაფერი შეედრებოდა"-ო.
ახლა სასმელისაც ვთქვათ. ესეც მაგარი ჰალუცინოგენი ჰქონიათ, არვა-ს ეძახიან და ამავე სახელწოდების მცენარის ფესვისგან ამზადებდნენ თურმე. შემოუჯდებოდნენ იქაური ჯეელები დიდ ხის გობს და იწყებდნენ ამ ფესვის ღეჭვას, მერე კი გამონაღეჭს გობში აფურთხებდნენ, ასხამდნენ წყალს და ურევდნენ, თანაც აუცილებლად მარჯვენა ხელის თითით. მალე სასმელი მზად იყო და როგორც იტყვიან, სუფრაზე ჩადგმაღა აკლდა.
გასართობი სხვაც ბევრი ჰქონდათ კუნძულელებს. ისინი ფაქტობრივად ყველაფრით ერთობოდნენ, ღორის დაკვლით დაწყებული - თევზაობით დამთავრებული და ამის მიუხედავად - ერთი რამ მაინც ძალზე საგულისხმოა ამ რომანში, კერძოდ კი ის, რომ ავტორი აღწერილ გარემოს, ცნობიერად თუ ქვეცნობიერად, იმდროინდელ მოდურ ლიტერატურას უპირისპირებს. ერთგან იმასაც კი ამბობს, "მოდურ რომანებში კბილებს სპილოს ძვალს ადარებენ, ჩემი აზრით კი ტაიპის ხალხს უფრო ლამაზი კბილები აქვს"-ო და მოზრდილი ციტატით ყველა ამგვარ ლიტერატურულ კლიშეს აძევებს ტაიპის სამოთხიდან: "ბედნიერების ამ ნაკრძალში არ იყვნენ ბრაზიანი ბებრუცუნები, სასტიკი დედინაცვლები და ჩამომხმარი შინაბერები, განშორებით გატანჯული მიჯნურები და ნამდვილი ბერბიჭები, გულგრილი და უნიათო ქმრები, მელანქოლიური ყმაწვილები, წვინტლიანი ბიჭუნები და მჩხავანა ჩვილები. იქ სულ მხიარულება, ხალისი და ლაღობა იყო. სპლინი, იპოხონდრია და მსოფლიო სევდა გადახვეწილიყო და სადღაც კლდის ნაპრალებში იმალებოდა".
მხოლოდ უცნაურ ტყვეობაში ჩავარდნილ მთხრობელს შემოაწვებოდა ხოლმე სევდა, რომელიც, როგორც ჩანს, სწორედ იმ ზემოხსენებული ნაპრალებიდან აღწევდა და ისიც ადგა და გამოიქცა, რადგან ნაცნობ გარემოში ერჩია სევდიანობა. თანაც ვიღაცას ხომ უნდა მოეყოლა ეს ამბავი, ანდა "მობი დიკს" ვინ "გაქაჩავდა" მელვილის გარდა.
რა თქმა უნდა ვერავინ.

This post has been edited by gabarzgaleba on 16 Jul 2009, 15:49

gabarzgaleba
ვახ ვახ ვახ მეც რაჭაში წავიკიტხე დიდი ხნის წინ. შოვში

ვიღაც კუნზულელს რომ აწონებდა თავს და ყველაზე "გრაციოზული" პოზა მიიღო ტუ გახსოვს ეგ მომენტი.........

"მობი დიკი" ერთ ერთი იმ გამონაკლისთაგანია ყველა ასაკში რომ შეგიძლია წაიკითხო და არ მოგბეზრდეს........მეორედ ვკითხულობ 5 წლიანი შუალესის შემდეგ(უბრალოდ იმდენი წიგნები მქონდა წასაკითხი სხვა დრო ვერ გამვძებნე) რათუნდა ამ წიგნს ჩემი ქება დიდება, ეს უნდა წაიკითხო და კიდევ წაიკითხო :)

mchxapneli
ყველა ჰასაკში ვერ წაიკითხავ.
ბავშვობაში უნდა წაიკითხო საჭირო წიგნები.
მერე სქელტანიანი წიგნების წასაკითხათ დრო არ გექნება