როგორ წამართვა საქსტატმა ენა

butkuj

ერთი შეცდომა გაქვს
გარტყმაში უნდა ეწეროს
რის გარტყმაში არა ვარ და რა არის იგივე, რომ ამაზონი მიედინებოდეს აფრიკის კონტინენტზე?

დადგენილია, რომ თუ არაფერი გაკეთდება, 6000-ზე მეტი ენიდან, რომლებზეც დღეს ლაპარაკობენ, ამ საუკუნის ბოლომდე ნახევარი გაქრება.

დღევანდელი მდგომარეობით, 2 471 ენაა გაქრობის საშიშროების წინაშე.
მათ შორისაა მეგრული, ლაზური და სვანური ენებიც.
Definitely endangered - ასეთ კლასიფიკაციას აძლევს იუნესკო ამ ენებს.


ცნობისთვის, მსოფლიოს მასშტაბით 200-ზე მეტი ენა გაქრა ბოლო სამ თაობაში.

gramatikikina

წოვა-თუშური იგივე ბაცბურია და ჩეჩნურთან ძალიან ახლოს არის . გასაგებია ?

butkuj
ხოდა მაგას ვეკითხებოდი მერე შურიგეს
ოღონდაც სიმღერა რომ მოვისმინე სულაც არ მეუცხოვა ეგ ენა ისე ძალიან, როგორც მეგრული მეუცხოვება და რაღაცეები გავიგე კიდეც.
მე მგონია, რომ გამიშიფროს ვინმემ, ადვილად გავიგებ. მოხეურს გავს ძალიან.
ანუ ჩეჩნურიც მომისმენია და არ გაქვს ის მოხეურს

This post has been edited by gramatikikina on 8 Jan 2015, 23:12

gramatikikina

წოვათუშური ქართული საერთოდ არ არის. იგი არინ ნახური ჯგუფის ენა, რომელსაც ბაცბური ჰქყვია.
თუშური კი არის ქართული ენის დიალექტი (კილო)

ვერ ვუსმენ. არ ვიცი.
აწერია, სიმღერა ბაცბურადო. ესე იგი, წოვათუშურია

This post has been edited by Shurige on 9 Jan 2015, 01:43

ფორცხოლი

გლობალიზაციაც ეგ არის
სამყარო მრავალფეროვნებიდან მიდის ერთფეროვნებისკენ და ეს არის შეუქცევადი პროცესი
გავა დრო და მაგ სიის ნუსხას კიდევ სხვა ენები შეავსებს და ოდესმე მათ შორის შეიძლება აღმოჩნდეს ქართულიც და კაცობრიობა არ გადაგვყვება თან იმის გამო, რომ ეს ენა არის საგანძური თავისი ანბანით და ლიტერატურით

gramatikikina

დავწერე უკვე, რომ თუ ეს გამოსავალია, შევიტანოთ მაღალ კლასებში არჩევითი საგნის სახით
მაგრამ ენის შენარჩუნება და განვითარება სკოლაში საათების შეტანით როგორ წარმოგიდგენია
მიზანი ხომ ეს არის და არა ის, რომ მაინცდამაინც "მე" ვილაპარაკო დამტვრეული მეგრულით, რომლითაც ამ ენას ნამდვილად ვერ შევინარჩუნებთ
თუნდაც რომ გამოვყოთ დიდი თანხები (ეს საქმე საკმაოდ დიდი თანხის გარეშე არ გაკეთდება) და შეიქმნას პოლიტიკური ტერმინოლოგია, ითარგმნოს სამეცნიერო ნაშრომები, მერე რა მოხდება, რა როგორ განვითარდება განავრცე

Anano:)

მე არ ვთვლი, რომ მშვიდად უნდა ვუყუროთ ამ ენების გაქრობას.

მე არც მეგრული მემეტება გასაქრობად და არც ქართული.
გააზრებული მიდგომა და მონდომებაა საჭირო...

არა, ამას არავინ ამბობს, რომ შენ ისწავლო, რათა ენა შენარჩუნდეს.

სულ სხვა რაღაცაშია საქმე.
არაა აქ საუბარი ამ ენების გაძლიერებულ სწავლებაზე სამეგრელოს გარეთ.
აქ საუბარია იმაზე, რომ გარკვეული წარმოდგენა შეექმნათ ბავშვებს სკოლაში ამ ენების შესახებ.
მერე აღარ ექნებათ გაუცხოვების შეგრძნება და შიშები, რაც დღეს არ წარმოადგენს იშვიათობას, სამწუხაროდ.

ეს არის ერის კიდევ უფრო მეტად შეკავშირების, ერთობის გზა.


ენის შენარჩუნების მთავარი ფუნქცია კი თვითონ ენის მატარებლებმა უნდა იკისრონ.

Anano:)
მე უფრო მარტივად წარმომიდგენია ყველაფერი
სიმარტივე იწყება იქიდან, რომ ბავშვები ჯერ უკეთესად ითვისებენ ყველაფერს, მერე დროც მეტი აქვთ და არც არჩევანი აქვთ:დ ანუ სკოლა სავალდებულოა.
დაბალ კლასებში შეიძლება მუსიკის გაკვეთილზე სვანური, მეგრული და წოვათუშური ხალხური სიმღერები ასწავლონ ბავშვებს და ტექსტები უთარგმნონ. სულ მინიმუმ ამის გაკეთება შეიძლება.
ან იყოს ნამდვილი გაკვეთილები, სანაც ენებს შეისწავლიან. ძირითადში თუ არა, გახანგრძლივებულებში მაინც. მეოთხედან მერვე კლასამდე მაქსიმუმ.
უფროს კლასებში ამის ჩასმა შედეგს არ მოიტანს. ისედაც საგამოცდოდ ემზადებიან ბავშვები და მასწავლებლებთან დადიან ათას საგანში.

ეს თუ უნდათ მეგრელებმა გააკეთონ თვითონ და არც დიდი თანხები სჭირდება ამას.
თანამედროვე პოლიტიკური და ტექნიკური ტერმინოლოგია ქართულად არ არის და მეგრულად ვინ შექმნის არ ვიცი
თუ შექმნიან და ქართულ სალიტერატუროში შევიტანოთ

ეროვნება მეგრელი არ არსებობს, ენა მეგრული - არსებობს.
პრობლემა აქ სხვა რამეშია - ითვლება, რომ მშობლიური ენა ერთი უნდა იყოს. ის, რომ სვანს ან მეგრელს ორი მშობლიური ენა აქვს, ისევე გაუგებარია და არაბუნებრივი სხვისთვის, როგორც ჩემთვის იყო არაბუნებრივი ბავშვობაში რომ აღმოვაჩინე, რომ ვიღაცას ორი და ჰყავდა - მე ერთი და მყავდა და ვერაფრით ვერ წარმომედგინა, როგორ უნდა მყოლოდა ორი.
ეს ბავშვობაში იყო. ასეთ ბავშვობაშია ჩარჩენილი შესაბამისი მეცნიერება.

maxo127

საქართველოს გარეთ რატომღაც არსებობს .

უადგილო შედარებაა.
მშობლიურ ენას ქართულად "დედა-ენა" ჰქვია ,მეგრულად "ნანაშ ნინა". შესაბამისად ყველა ადამიანს დედა (ეროვნება) ყავს და ენა(შვილი) .
მეგრულ ენასაც ყავს დედა(ეროვნება) - მეგრელი,როგორც ქორთუს გააჩნიათ თავიანთი დედა(ეროვნება) , ჩვენ რატომ უნდა გვყავდეს დედინაცვალი როდესაც ცოცხალი დედა გვყავთ ?

butkuj
ეროვნებას რაც შეეხება, ჩვენ ვამბობთ რომ ვართ ქართველები და წარმოშობით ვართ რომელიღაცა კუთხიდან. სამშობლო საქართველოა.
არავითარი დედნინაცვალი არაა საქართველო
მეგრელი თუ ეროვნებაა, მაშინ მოხევეც ეროვნება უნდა იყოს, კახელიც და იმერელიც იმიტომ, რომ გარეგნული ნიშნებით განსხვადებიან ერთმანეთისგან
ისევე, როგორც მეგრელებს ეტყობათ გარეგნულად წარმოშობა

This post has been edited by gramatikikina on 9 Jan 2015, 22:54

butkuj
ვაბადალა წიე ლენჩური!

დედა-ენაში სად ხედავ, რომ დედა ეროვნებაა და ენა - შვილი?
ან ეგრეც რომ იყოს, ორი შვილი არ შეიძლება გყავდეს?

სად სხვაგან არსებობს ეროვნება მეგრელი - არგენტინაში? თუ რუსეთში?

gramatikikina

ეს შენი პირადი მოსაზრებაა რომელს არაფერი საერთო მეცნიერებასთან არ აქვს)

ქვეყანა და ეროვნება რა შუაშია ? აფხაზის სამშობლოა საქართველო, მაშ ქართველია ის კაცი ეროვნებით ?)

გარეგნულად ესტონელი უფრო გავს რუსს ვიდრე გარუსებული იაკუტი და რა მერე ?

butkuj
კაცო, ამ "ეროვნებაზე" ხომ გითხარი ერთხელ?
ქართულში ერი და ეროვნება ერთი და იგივე მნიშნველობის მატარებელია. უფრო ზუსტად, ეროვნება არის ერის განსაზღვრება, ანუ ერის წარმომადგენელს აქვს ეროვნება.
ქართველი = ერი და ამ ერის წარმომადგენელს გააჩნია ეროვნება - ქართველი.
შენ, ევროპოლ ენებზე დაყრდნობით, შემოგაქვს ქართული ენისთვის შინაგანად სრულიად უცხო და გაუგებარი ცნება ეროვნებისა და ეს ხალხი ვერ იგებს, რას ამბობ იმიტომ, რომ აზროვნებს ქართული ენით, ქართულად, და არა ფრანგულად ან რუსულად.

butkuj

რა მეცნიერებასთან? რის მეცნიერებასთან?

This post has been edited by Shurige on 10 Jan 2015, 02:26

butkuj

პოლიტიკასთან აქვს საერთო :დ
თორემ ეგრე ავსტრიული საერთოდ არ განსხვავდება გერმანულისგან, მაგრამ ცალკე ერიც არის, ქვეყანაც, სახლებსაც სხვანაირებს აშენებენ და ენაც ჰქვია მაგათ კილოს
დიალექტიც კი არაა ავსტრიული

ეგ საკითხი გაურკვეველია. არ მაქვს სარწმუნო ისტორიული წყარო და ამიტომ ვერც მე გაგცემ პასუხს მაგაზე და ვერც შენს მოსაზრებას მივიღებ.

Shurige
ევროპული კი არა, რუსული გაგება აქვს ერის
რუსისთვის ჩეჩენიც რუსი რომაა და თან ჩეჩნური ნაციონალიტეტით, მაგას გულისხმობს :დ

This post has been edited by gramatikikina on 9 Jan 2015, 23:54