ამ დღეებში
https://chatgpt.com/ დავუსვი ესეთი კითხვა ტრამპისტებზე :)))) საინტერესო პასუხი მივიღე :)))
კითხვა: ეს დღეები ტრამპი უკრაინისთვის საკმაოდ ცუდ განცხადებებს აკეთებს და ბევრი ვთქვათ საქართველოს მოქალაქე რომელსაც ტრამპი ესიმპატიურება ცდილობს გაამართლოს ტრამპის გდაწყვეტილება მიუცედავად იმისა რო ხვდება რა ცუდი შედეგები შეიძლება მოყვეს ამას, თვით საქართველოსთვისაც და რაა არი ეს დამოკიდებულება რო პირად ინტერესზე ზევით აყენებს ამ ლტოლვას ლიდერისადმი, აქ დავაკავშირებდი რო ესეთ ადამიანებს აქვთ ლიდერებისადმი რაღაც დამოკიდებულება და თვით ჩინეთის ლიდერი სი ან პუტინიც არაა ისეთი საშინელი, ანუ რაღაც ლტოლვა აქვთ ძლიერი ლიდერისადმი. რაარი ეს ფსიქოლოგიაში არსებობს ესეთი რამე ?
პასუხი: კი, ფსიქოლოგიაში ეს კარგად შესწავლილი მოვლენაა, თუმცა ერთი სახელწოდება არ აქვს — რამდენიმე მექანიზმი შეიძლება ერთდროულად მოქმედებდეს. შენს აღწერაში ორი რამ იკვეთება: საყვარელი ლიდერის გადაწყვეტილებების გამართლება და, უფრო ზოგადად, ძლიერი ლიდერისადმი მიზიდულობა. კონკრეტული ბოლო განცხადებების შეფასებას რომ არ შევეხოთ, ეს დამოკიდებულება ასე აიხსნება:
1. მოტივირებული მსჯელობა — როცა მსჯელობას სასურველ დასკვნას ვარგებთ.
ადამიანს უკვე სჯერა, რომ „ტრამპი კარგი ლიდერია“. როცა მისი გადაწყვეტილება საზიანოდ ეჩვენება, ამ რწმენის გადასინჯვის ნაცვლად ეძებს ახსნას: „ალბათ რაღაც იცის“, „ეს მოლაპარაკების ტაქტიკაა“, „ბოლოს მაინც კარგი შედეგი ექნება“. ეს ხშირად შეგნებული ტყუილი კი არა, საკუთარი თავის დარწმუნებაა.
2. კოგნიტური დისონანსი — წინააღმდეგობა ორ მნიშვნელოვან რწმენას შორის.
მაგალითად: „საქართველოს უსაფრთხოება ჩემთვის მნიშვნელოვანია“ და „ჩემი საყვარელი ლიდერი ისეთ ნაბიჯს დგამს, რომელიც საქართველოს უსაფრთხოებას შეიძლება აზიანებდეს“. ეს წინააღმდეგობა დისკომფორტს ქმნის. მის შესამცირებლად ადამიანმა შეიძლება საფრთხე დააკნინოს ან ლიდერის საქციელს გამართლება მოუძებნოს. განსაკუთრებით რთულია აზრის შეცვლა, თუ ამ ლიდერს წლების განმავლობაში საჯაროდ იცავდა.
3. ლიდერის მხარდაჭერა საკუთარი იდენტობის ნაწილად იქცევა.
ამ დროს „მე მას მხარს ვუჭერ“ გადაიქცევა „მისი მხარდამჭერობა აჩვენებს, ვინ ვარ მე“. ლიდერის კრიტიკა უკვე პირად შეურაცხყოფად ან „ჩვენი ბანაკის“ წინააღმდეგ შეტევად აღიქმება. მისი შეცდომის აღიარება თითქოს საკუთარი განსჯის, ღირებულებებისა და თანამოაზრეების უარყოფას ნიშნავს.
4. ძლიერი ლიდერისადმი მოთხოვნილება — ავტორიტარული განწყობები.
პოლიტიკურ ფსიქოლოგიაში შესწავლილია მიდრეკილება, უპირატესობა მიანიჭო წესრიგს, მკაცრ იერარქიასა და ძლიერ ხელმძღვანელს, განსაკუთრებით მაშინ, როცა სამყარო საშიშად და ქაოსურად გეჩვენება. ასეთ ადამიანთან ლიდერის სიმკაცრე შეიძლება დაცულობის განცდას ქმნიდეს: „ვიღაც აკონტროლებს მდგომარეობას“.
ამას ზოგჯერ ემატება დომინანტურობის აღტაცება: უხეშობა აღიქმება სიმტკიცედ, დათმობაზე უარი — პრინციპულობად, წესების დარღვევა — გამბედაობად. სწორედ აქ შეიძლება გადაიკვეთოს ტრამპის, პუტინისა და სი ძინპინის მიმართ სიმპათია: მათი განსხვავებების მიუხედავად, ადამიანს იზიდავდეს წარმოდგენა, რომ „ეს კაცი ძლიერია და თავისას აკეთებს“. თუმცა მხოლოდ ერთ-ერთი მათგანის მხარდაჭერით ასეთ დასკვნას ვერ გამოვიტანთ.
შენს მთავარ კითხვაზე — რატომ აყენებს ამას საკუთარ ინტერესზე მაღლა? — პასუხი ხშირად ისაა, რომ ადამიანისთვის ინტერესს მხოლოდ უსაფრთხოება და კეთილდღეობა არ წარმოადგენს. კუთვნილების განცდა, საკუთარი სიმართლის რწმენა, ღირსება და საძულველი პოლიტიკური ბანაკის დამარცხებაც ძლიერ მოტივებად იქცევა. ზოგჯერ კი ადამიანი მართლაც სხვაგვარად აფასებს შედეგებს და დარწმუნებულია, რომ ლიდერის ნაბიჯი საბოლოოდ მის ქვეყანასაც წაადგება.
ყველაზე ზუსტი მოკლე აღწერა იქნებოდა: ლიდერთან იდენტიფიკაცია და მოტივირებული მსჯელობა, რომელსაც ზოგ შემთხვევაში ძლიერი მმართველისადმი ავტორიტარული მიდრეკილებაც ემატება. ეს თავისთავად ფსიქიკური აშლილობა არ არის.
სასარგებლო გასარჩევი კითხვაა: „იგივე გადაწყვეტილება მის პოლიტიკურ მოწინააღმდეგეს რომ მიეღო, იმავე არგუმენტებით გაამართლებდი?“ თუ შეფასება მხოლოდ გადაწყვეტილების ავტორის შეცვლით იცვლება, ეს მიანიშნებს, რომ ერთგულება მსჯელობაზე ძლიერ გავლენას ახდენს.
This post has been edited by davita_1977 on 21 Oct 2026, 13:47 
რუსეთ-უკრაინის ომი V. 127, ხუილოს მიძაღლების თემა
