ფილოსოფია

თქვენ უნდა ქნათ ის, რასაც აქამდე შვრებოდით.
დირექტივებს პარტია იძლევა.

მშვიდობით


P.S.
детьский сад

მომავალ შეხვედრამდე............................................

alkaspiluka

ეს რაები მოგსვლია?...


* * *

ვინც იცის მას არ სწამს, ვინაიდან იცის... სწამს მას ვინც არ იცის და გული უგრძნობს მხოლოდ...


* * *
პს. ვინც არც იცის და არც სწამს, მას სძინავს ჯერ, ეზარება ფიქრი...

რამაზ ეს რა არის, შენი ახალი გატაცება?

მესმის რომ შესანიშნავად გამოიყურებიან იდეოლოგიები, დაუზუსტებელი ცნებებით ხომ საერთოდ ბედნიერებას მოგანიჭებენ, მაგრამ ეს, განა მხოლოდ მაშინ არა, როცა ფუნდამენტური ცნებები შეთანხმებული გვაქვს და თითქოს გვესმის კიდეც რას ვამბობთ? საქმეც ამაშია: ჩვენ არ ვიცით ჩვენი მდგომარეობის სახელი, ჩვენ არ ვიცით რა არის სინამდვილეში ცოდნა

არსებობს ასეთი საშინელი ფილმი, რომელიც იმდენად მგავს რომ მძულს კიდეც.... "კუბი" ქვია, სიუჟეტია დაახლოებით ასეთია: 10 ადამიანი ხვდება კუბის ფორმის ოთახში, არ იცის საიდან, როგორ, რანაირად, რა კლასიფიკაციით... აბსოლუტურად სხვადასხვა სფეროდან და სხვადასხვა ცხოვრებიდან... ამ ოთახს ექვსივე მხარეს გასასვლელი აქვს და ამ ექვსივე კარს მიღმა, ასეთივე ფორმის კუბია, იმის მიღმაც ასეთივე და ა.შ მოკლედ - როგორც აღმოჩნდება, ეს ოთახები გადაადგილდებიან... ბუნებრივია 10-ვე ადამიანი, საკმაოდ დაბნეული, გაუგებარი სვლებითა და ინსტიქტებით იწყებს ოთახებში გასასვლელის ძიებას, სადაც მათ არც თუ სასიამოვნო სურპრიზები ელით... და ბოლოს აღმოაჩენენ, რომ ოთახიდან არ უნდა გამოსულიყვნენ იწყება ბრძოლა უკან დაბრუნებისკენ მოკლედ, ამით იმის თქმა მსურს რომ პირველად უცოდინრობისკენ დაბრუნება, შესაძლოა სულაც არ არის არასწორი ნაბიჯი თუ საათის ისარი წინ მიდის, ყველაზე გონივრული და სწორი არჩევანი მისი უკან დაბრუნებაა...

რა არის ცოდნა?
რა არის რწმენა?

რადგან ერთს გვერდს გამოცდილება უმაგრებს, ამიტომ სანდოა - ხოლო მეორეს ლოგიკა და სწრაფვა, უნდო? გეთანხმები, რომ პირველი გაცილებით მყარი საფუძველისაა, მაგრამ ვერანაირ "გარანტიებზე" აქ ვერ ვისაუბრებთ, ეს მხოლოდ ახალი გაბრძოლება იქნება ახალი დეფინიციისკენ, აღტკინებული, ბავშვური მოლოდინით, რომ მოვიგონებთ რამეს



This post has been edited by მნათეუსი on 14 Jan 2009, 05:01

რამაზი

გეთანხმები, პავლესთან ნამდვილად არ არის ნახსენები ფილოსოფოსი, იმიტომ რომ მან იპოვა უფრო მეტი, იესო ქრიატეს სახით " რომელშიც დაფარულია სიბრძნისა და ცოდნის ყველა განძი" კოლ. 2:3;

პეტრე მოციქული თავის მეორე წერილში მოიხსენიებს პავლეს და ამბობს: "როგორც ჩვენმა საყვარელმა ძმამ პავლემაც მოგწერათ მისთვის მინიჭებული სიბრძნით" 2პეტ. 3:15; მისთვის მინიჭებულ სიბრძნეში რა თქმა უნდა მოციქული პეტრე გულისხმობს სიბრძნეს, რომელიც თავად უფალმა, იესო ქრისტემ მიანიჭა პავლეს. როგორც ვხედავთ პავლე ბრძენი კაცი ყოფილა, და აქედან გამომდინარე, ფილოსოფოსებს რომ დიდი მნიშვნელობა ჰქონოდათ, ჭეშმარიტი სიბრძნის მქონე პავლე ხომ მოიხსენიებდა მათ თავის წერილებში. მაგრამ იგი უდიდესს ავტორიტეტად მოიხსენიებს თითქმის ყველა წინასწარმეტყველს, დავითის ფსალმუნებს, მოსეს ხუთწიგნეულსა და სხვა ძველი აღთქმის წიგნებს. თავის საყვარელ მოწაფე ტიმოთეს კი ურჩევს:
2ტიმოთე თავი 3
14 შენ კი იდექ იმაზე, რაც გისწავლია და რაც გირწმუნია, ვინაიდან იცი, ვისგან გისწავლია.
15 რადგან შენ ხომ ბავშვობიდანვე იცი საღვთო წერილები, რომელთაც ძალუძთ შენი დაბრძენება სახსნელად ქრისტე იესოს რწმენაში.
16 მთელი წერილი ღვთივსულიერია და სასარგებლოა სასწავლებლად, სამხილებლად, გამოსასწორებლად, დასარიგებლად სიმართლეში.
17 რათა სრულყოფილი იყოს ღვთის კაცი, ყოველი კეთილი საქმისათვის განმზადებული.

რამაზ თქვენ რომ ამბობთ დარწმუნებული ვარ, თუ პავლე იცნობდა პლატონის თხზულებებს, უდიდესი პატივისცემა ექნებოდაო მისი, განა ქრისტიან ადამიანს შეიძლება არ ჰქონდეს ვინმეს თხზულებების მიმართ პატივისცემა?
პატივისცემა კი არ არის მთავარი არამედ ავტორიტეტი, ავტორიტეტი კი როგოც ზემოთ ავღნიშნე პავლესათვის არის იესო ქრისტე და წმინდა წერილები.

ერთმანეთს ბევრ რამეში არ ეთანხმებიან ზუსტად იმიტომ რომ მათ ქრისტიანობას ფილოსოფია დაამატეს. მე ვერსად ვერ ვნახე რომ ერთმანეთს არ ეთანხმებოდნენ მათე, მარკოზი, ლუკა, იოანე, პავლე და მთელი ბიბლიის წიგნის ავტორები.

მნათეუსი

ბოლო 100 წლის ისტორიას გადახედე და მიხვდები, რომ ეს მთელი მსოფლიოს ახალი გატაცებაა.
აგერ, ჩვენთანაც მოაკაკუნა როგორც იქნა.
თვით ეს განყოფილება თავისი წესებით ( რელიგია-ფილოსოფიის განყოფილების წესები ) ჩემი ნათქვამის მკაფიო დადასტურებაა, ხოლო თქვენ და დათიკო სწორედ მაგ ახალი გატაცების მსახური ამ ფორუმზე (თანაც კარგი, რისთვისაც მადლობას გიხდით)
მაშ

This post has been edited by რამაზი on 14 Jan 2009, 12:19

ეგ გარშემო ხალხმაც იციან.

ტუილად არ უძახიან
"ფილოსოფოს ..ვინც არაფელი არ იცის რა ყველაფერძე ლაპარაკობს.."

იფ, იფ, იფ... დაწერე ახლა და ჰქმნა სიკეთე

რა არის ცოდნა თქვა, მეშენგელაპარაკები!

მნათეუსი

სულიერების სფეროში ცოდნა ნიშნავს ჭეშმარიტისა და კეთილის, ცრუსა და ბოროტისაგან განსხვავების უნარს.

ადამიანებში არსებობს ცოდნის ორი დონე: პირველი – ცხადი და უშუალოდ მოცემული, როდესაც ადამიანი მეყსეულად, მარტივად და ნათლად განარჩევს ჭეშმარიტსა და კეთილს, ცრუსა და ბოროტისაგან. ასეთი ცოდნა იშვიათია და ფილოსოფიაში პერცეპციის სახელითაა ცნობილი. პერცეპციის მქონე ადამიანებში ეს უნარი ასევე სხვადასხვა დონისაა. მეორე – როდესაც ადამიანს შინაგანი გრძნობა კარნახობს ზოჯერ მაშინვე, ზოგჯერ მოგვიანებით, თუ რასთანა აქვს საქმე, ჭეშმარიტსა და კეთილთან, თუ ცრუსა და ბოროტთან. ამას სინდისი ეწოდება და ასევე სხვადასხვა დონის არსებობს ადამიანის სულიერების მიხედვით.

შესაბამისად, უცოდინარობა მდგომარეობს ზემოთ ნახსენები უნარის, ჭეშმარიტისა და კეთილის, ცრუსა და ბოროტისაგან გარჩევის არ ქონაში.

ზემოთ ნათქვამი რელიგიურად ასე გამოითქმის:
ჭეშმარიტი და კეთილი ღმერთია; ცრუ და ბოროტი ეშმაკი. შესაბამისად, ცოდნა გამოდის ღმერთისა და ღვთიურის, ეშმაკისა და ეშმაკისეულისაგან განსხვავების უნარს.

მოკლედ:
ცოდნა სიკეთისა და ბოროტების ცოდნაა.
მცოდნემ იცის რა არის სიკეთე და რა არის ბოროტება.
უცოდინარმა არც ერთი იცის და არც მეორე.

ზემოთ ნათქვამი ზოგს მოეჩვენება მცდარად შემდეგი მიზეზით.
ბიბლიიდან ვიცით რომ ადამის ცოდვათდაცემის მიზეზი იყო ნაყოფის ჭამა ხიდან კეთილის და ბოროტის შეცნობისა. და რომ ამის შემდეგ „აჰა, გახდა ადამი ... შემცნობელი კეთილისა და ბოროტისა“(ძველი აღთქმა.დაბადება.თავი მესამე.22). გამოდის, იფიქრებს ზოგი, სიკეთის და ბოროტის ცოდნა ღუპავს. დიახ, ღუპავს, მაგრამ მაშინ როდესაც ადამიანი თავისი ჭკუით ანსხვავებს სიკეთეს და ბოროტებას და არა ღმერთის მიხედვით. ადამმა თავიდან ჭეშმარიტად იცოდა სიკეთისა და ბოროტის გარჩევა, ვინაიდან ამას ღმერთის მიხედვით (ღმერთიდან) აკეთებდა, ხოლო ცოდვათდაცემის შემდეგ საკუთარი ჭკუით მოინდომა და ეშმაკისეულ ხიბლში ჩავარდა. ასე რომ, ცოდვათდაცემამდე ადამის ცოდნა იყო ჭეშმარიტი (ღვთიური) და ცოდვათდაცემის შემდეგ გახდა ცრუ (ეშმაკისეული).
* * *
S. pilgrim

მეც მანდა ვარ, ეგრეა ჭეშმარიტად.
ხოლო აქ: „შევმუსრავ ბრძენთა სიბრძნეს და გონიერთა გონიერებას უკუვაგდებ“, ლაპარაკია ადამიანურ სიბრძნეზე, რომელიც „არის უგუნურება ღვთის წინაშე“(პავლეს ეპისტოლენი.პირველი კორინთელთა მიმართ.თავი მესამე.19).

ეხლა რა მინდა ვთქვა. ბიბლიის გაგება არაა ადვილი საქმე, უფრო მეტიც, შეუძლებელია ადამიანური გონებით, რომელიც წარწყმედილია და ხიბლშია მოქცეული. აი კარგი მაგალითიც: ერთ ადგილას სიბრძნე ცუდაა მოხსენიებული –„შევმუსრავ ბრძენთა სიბრძნეს და გონიერთა გონიერებას უკუვაგდებ“ და მეორე ადგილას თვით პავლე მოხსენიებულია ბრძენად –„...პავლემაც მოგწერათ მისთვის მინიჭებული სიბრძნით“. აქედანვე კარგადა სჩანს რომ ბრძენთა სიბრძნე სხვაა და ღმერთისგან მინიჭებული სიბრძნე სხვა. ანუ სიბრძნე კი არ არის ცუდი სიტყვა, არამედ საკუთარი სიბრძნეა ცუდი.

ჰოდა, ეს ღმერთის სიბრძნე რომ თანამედროვე მსოფლიოში ძალიან დაკარგულია, ესეც ხომ ფაქტია.

ჰოდა გამოსავალს ვეძებ, იმდენად არა ჩემთვის, ჩემთვის მოძებნილი მაქვს, არამედ სხვათთვის. გამოსავალს, თუ როგორ უნდა იქნეს მიტანილი ღვთის სიბრძნე თანამედროვე ადამიანთან, რათა მან შესძლოს მისი მიღება.
ესაა პრობლემა!

იმის ძახილი, იწამე, იწამეო, რაღაც ვეღარ მუშაობს კარგად. სწამთ, მაგრამ რა?
* * *
და სწამთ კი?
რას ნიშნავს რწმენა? თუ სწამთ და ფლობენ ღვთის სიბრძნეს და სიყვარულს, რატომ არა სჩანს ეს ცხოვრებაში?

This post has been edited by რამაზი on 14 Jan 2009, 14:43

* * *
onavara

ჩვენს ქვეყანაში (და არა მარტო აქ) რომ სულიერების დეფიციტია, ვისაც ამაში ეჭვი ეპარება ჩვენი ისტორიის ბოლო 20 წლის მოვლენები გაიხსენოს და კაცობრიობის ბოლო 100 წლის.
მე ბევრს ვფიქრობ ამ პრობლემის დაძლევის გზებზე და ვეძებ მსგავს პიროვნებებს, თანამოაზრეებს ამ საქმეში, რამეთუ მარტო კაცი ჭამაშიაც ცოდოაო.
მე არ ვაპირებ მხსნელად მოვევლინო მსოფლიოს, მაგრამ მინდა ჩემი პატარა წვლილი შევიტანო სიკეთის სამსახურში.
ესაა სულ.

This post has been edited by რამაზი on 14 Jan 2009, 17:11

ჩვენს ქვეყანაში (და არა მარტო აქ) რომ სულიერების დეფიციტია, ვისაც ამაში ეჭვი ეპარება ჩვენი ისტორიის ბოლო 20 წლის მოვლენები გაიხსენოს და კაცობრიობის ბოლო 100 წლის.
მე ბევრს ვფიქრობ ამ პრობლემის დაძლევის გზებზე და ვეძებ მსგავს პიროვნებებს, თანამოაზრეებს ამ საქმეში, რამეთუ მარტო კაცი ჭამაშიაც ცოდოაო.
მე არ ვაპირებ მხსნელად მოვევლინო მსოფლიოს, მაგრამ მინდა ჩემი პატარა წვლილი შევიტანო სიკეთის სამსახურში.
ესაა სულ.

აი ეს უკვე სიყვარულის ნიშნებია დანარჩენს კიდევ სული წმინდა დაგვანახებს. თუ როგორ მივიტანოთ ჩვენი სათქმელი გამგებ პიროვნებადე.
მე ეს განყოფილებაც დიდ მიღწევად მიმაჩნია. თქვენ როგორც პროფილიდან ჩანს ძველი დრო უნდა გახსოვდეთ (როცა ხალხი ბნელი იყო) მაშინ ხალხი ბიბლიასაც არ იცნობდა.
აბა ეხლა გადახედეთ, აი რამდენი შესანიშნავი ახალგაზრდაა(ან კიდევ ძველგაზრდა ) ამ ფორუმზე ბიბლიას რომ კითხულობს. პირველ ეტაპზე მთავარია მათ გაუბედონ და ემპირიულად მაინც იცოდნენ ტექსტი. დაიძლიოს ის შიში და გაუცხოება რაც ადრე ჰქონდათ ბიბლიისადმი,ხოლო დანარჩენს სული წმინდა გააკეთებს.(გთხოვთ ნუ გაიგებთ ამ ნათქვამს პრიმიტიულად) რაღაცა ხომ უნდა ავიღოთ და მივიჩნიოთ ავტორიტეტად,რომელსაც შეიძლება რომ ვენდოთ.
თორემ ისე არის დიდი საშიშროება ჩვენი თავი შევთავაზოთ კერპად და ხალხი მოიხიბლოს ან შურით აღივსოს ამ ცოდნით და განსწავლულობით. მთავარი საქმე კი ადგილიდან არ დაიძრეს, რითიც დავემსგავსებით იმავე ეკლესიებს რომლებსაც ასე მგზნებარედ ვაკრიტიკებდით.

პავლეს ეპისტოლენი
პირველი კორინთელთა მიმართ
თავი მერვე
1. ხოლო კერპთათვის შენაწირისა ვიცით, რადგანაც ყველას გვაქვს ცოდნა; მაგრამ ცოდნა აამპარტავნებს, სიყვარული კი აშენებს კაცს.

აქაც ადამიანური მსჯელობის განუსაზღვრელობა და მეტი არაფერი!

რამაზი
საინტერესოა ამაზე რას იტყვიან:

სიტყვა
თქმული გელათის მონასტერში გაბრიელ ეპისკოპოსის დასაფლავების დღეს


არ ვიცი, ამდენს მშვენივრად თქმულ სიტყვებ შენდეგ რა მოგახსენოთ ისეთი, რომ თქვენთვის ახალი იყოს. თუნდ ეგეც არ იყოს, ზოგი იმისთანა კაცია, რომ, რაც გინდა ბევრი ისურვოთ, ვერას იტყვით, რადგანაც არა აქვს-რა ღირსი თქმისა, და ზოგი იმისთანა, რომ სათქმელი ზღვაა და ან უღონოდ ვგრძნობ თავსა--- მისს თვალგაუწვდენელს კიდეებს ერთბაშად თვალი გადავაწვდინოთ მთლად და უკლებლივ, ან არ ვიცით, რომელ მხრიდამ დავუწყოთ ყურება, რადგანაც ყოველმხრიდამ დიდებული სანახავია. ამისთანაა იგი, რომელსაც დღეს დავტირით.
დიაღ,ბატონებო, დღეს სამუდამოდ ვეთხოვებით იმისთანა დიდ-ბუნებოვანს კაცს, რომელსაც ღმერთი მოუვლენს ხოლმე ამ ცოდვილს ქვეყანას, რომ ადამიანმა მისის მიხედვით და მაგალითით შეიძლოს საკუთარის ზნისა და ხასიათის გაწრთვნა და განმტკიცება. ,,ნეტავი იმასაო,--- ამბობს ერთი ძველად-ძველი ბრძენი,--- ვინც არამც თუ ჩვენთან ყოფნით გვწურთნის ჩვენ, არამედ მარტო თავისი სახელის ხსენებითაცაო". აი ჩვენს წინაშე მდებარეა იგი მადლით მოსილი კაცი, რომლის მარტო სახელის ხსენებაც-კი გვწურთნის ჩვენ. საკმაოა კაცმა გაიხსენოს მარტო სახელი გაბრიელ ეპისკოპოსისა, რომ გულში მადლი ჩაეფინოს, ვითარცა მზის შუქი.
თვითოეული წამი მისის ცხოვრებისა--მოძღვრებაა, მაგალითია, ანდერძია ჩვენთვის და ჩვენის ქვეყნისათვის.ერთად--- კი მთელი მისი ცხოვრება ერთი დიდი სკოლაა მაღალ-სათნოებისა და სიყვარულისა, მართლისა და ჭეშმარიტებისა, მადლისა და მოწყალებისა. მე ამაზე ბევრს არას ვიტყვი, რადგანაც ბევრი უკვე ითქვა და ბევრსაც კიდევ იტყვის შთამომავლობა,რომელიც ამ საისტორიე კაცს განიკითხავს თავისის სამართლიანის განკითხვითა.
მე მსურს მხოლოდ აქ ავღნიშნო ერთი იმისთანა მხარე ამ დიდებული კაცისა,რომელშიც არის,ჩემის ფიქრით, სხვათა მრავალთა შორის, ერთი მისი დიდი მნიშვნელობაცა. მე არ ვიცი იმისთანა სხვა კაცი,--- საერო,თუ სამღვდელო,---რომლის გულშიაც მომეტებულის მშვიდობის-ყოფით, მომეტებულის და-ძმობით ერთად დაბინავებულიყოს სამოქმედოდ მეცნიერება და სარწმუნოება. განსვენებული ღრმად-მიწევნილი მეცნიერი იყო და იმოდენადვე ღრმად-მორწმუნეცა. აქ არის,ჩემის ფიქრით,მისი აღმატებულება,მისი მნიშვნელობა არამც თუ მარტო ჩვენთვის, სხვისთვისაც,რადგან ბევრსა ჰგონია, რომ მეცნიერება და სარწმუნოება ერთმანეთში მოურიგებელნი და მოუთავსებელნი არიანო. იგია მაგალითი ამ მორიგებისა და მოთავსებისა.
ქვეყანა, ბატონებო, სავსეა ხილულითა და არა ხილულითა ადამიანის სულიერ და ხორციელ თვალისათვის. ერთის ბრძნისა არ იყოს, ,,ზოგი საგანია,რომ თუ არ დაინახე, ვერ ირწმუნებ,და ზოგი-კი იმისთანა, თუ არ ირწმუნე ვერ დაინახავ". ბუნება ადამიანისა იმისთანაა, რომ სულთა-სწრაფვა ჩვენი ერთსაც ეტანება და მეორესაც საცნაურად ორისივ გზით, და მით უფრო, რაც ადამიანი თვალ-ახილულია და გონება-გაღვიძებული. ნება-უნებლიეთ ამ ორს სამფლობელოში დადის მოუსვენრად გონება და გული ადამიანისა,რომ იპოვოს ბინა და იქ დაღალული სული შეასვენოს ხოლმე გულთაძვრისაგან და მსოფლიო ღელვისაგან.
ამ ორ სამფლობელოთა შორის შემაერთებელ ხიდსა სწნავს მარტო სიბრძნე,რომელიც ასე იშვიათია ამ წუთის-სოფელში,რომლითაც ასე სავსე იყო განსვენებული მღვდელთმთავარი და რომელიც, ჩემის ფიქრით, სხვა არა არის-რა, გარდა მეცნიერების და სარწმუნოების ერთმანეთში ბედნიერად მორგებისა ერთმანეთის შეუბღალავად და დაუმონებლად. ამისთანა სიბრძნეს სწვდებოდნენ მარტო იმისთანა გენიოსები, როგორც ნიუტონი და სხვანი მისებრი, ერთსა და იმავე დროს ღვთისა და ბუნებისმეტყველნი.
მთელი მოძღვრება აწ განსვენებულის სახელოვანის მღვდელმთავრისა რომ აიღოთ,ძნელად იპოვი მაგალითს, რომ მეცნიერება გაეწიროს სარწმუნოებისათვის. პირიქით, იგი სარწმუნოებას ამეცნიერებდა და მეცნიერებას ასარწმუნონოებდა,თუ ასე ითქმის, და მთელი სიბრძნე მისი ამაშია გამოსახული.
იგი ერთს თავის ქადაგებაში სთხოვდა თავის სამწყსოს, რომელიც ყოველთვის სულ-გაკმედილი უსმენდა ხოლმე, ევედრენით ღმერთს,რომ მომცეს ძალა ჯეროვნად ვემსახურო ეკლესიასა, ესე იგი,თქვენს ცხოვრებასაო, რადგან თვითოეული თქვენგანი და ჩვენგანი ერთად შეადგენს იმ კრებულს,რომელსაც ეკლესია ღვთისა ჰქვიანო. ეს მისთვის ლიტონი სიტყვა არ იყო,საღვთო წერილიდამ ამოკითხული და გაზეპირებული. ეს იყო მისი სიმბოლო, ეს იყო მისი განათლებული რწმენა,ეს იყო მისი გამეცნიერებული სარწმუნოება და გასარწმუნოებული მეცნიერება, ეს იყო ის, რასაც სიბრძნეს ეძახიან და რის გარეთ მსახურება თვისი მსახურებად არ მიაჩნდა, ღვაწლი--ღვაწლად,მადლი-მადლად,საქმე-საქმედ. არ არის არც ერთი მაგალითი,რომ სადმე და რაშიმე ესუსტნოს ამ რწმენისათვის, პირიქით თვისი ხანგრძლივი სამსახური მარტო ამ რწმენას შესწირა და შეალია. კაცთათვის მსახურება მსახურებაა ღვთისაო,---ამას მარტო ღრმად გამეცნიერებული სარწმუნოება იტყვის და ამისთანა სარწმუნოებისა იყო იგი, ვისიც სიბრძნე მარტო ჩვენ არ გვანცვიფრებს.
რომ მარტო იგი ქება-დიდება შრომისა დაგვრჩენოდა, რომელიც მან გვიღაღადა ერთს თავისს დაუვიწყარ ქადაგებაში,და სხვა არა-რა, ისიც საკმაო იქნებოდა, რომ მისი სახელი ქვეყანას მოჰფენოდა და ჩვენც გვეგრძნო,რა დიდებული და ბრძენი მღვდელმთავარი დაცკარგეთ. ,,მე თვითონ არ მინახავსო,---ამბობს იგი,--- ხოლო გამიგონია სარწმუნო კაცთაგან,რომელ ერთს ძველად-ძველს ეკლესიაში კედელზედ არის დახატული ყოვლად-წმიდა ღვთისმშობელი და მის წინ სძევს მატყლი,ხელში უჭირავს ტარი და ჰქსოვს მატყლსა. ნეტამც ჩემის თვალით მენახაო!"---ჰნატრულობს ამ საუცხოვო ხატით აღტაცებული მღვდელმთავარი: ---,,მაშინ მე გავიცნობდიო მეორესა კერძოსა საღრმთოისა მისის ხასიათისასა და უდიდესსა პატივსა და კრძალვასა მისდამი იგრძნობდა გული ჩემიო! რა კარგი რამ იქნებოდა, რომ ყოველსა ქალსა მარადის ჰქონდეს წინაშე თვალთა ისრეთი ხატი,ყოვლაწმინდისა,რომ ერთს-კერძო მისსა იდგეს და შესცქეროდეს მას სიყვარულის ღიმილითა ღვთაებრივი მისი ყრმა, ხოლო თვით ხელთ ეპყრას მატყლი და ტარი და სახესა ზედა ღვთაებრივსა გამოყვანილ იყოს ის ღვთაებრივი სიწმინდე,სიმშვიდე და სიყვარული, თვალთა შინა მისთა ბრწყინავდეს ის უფსკრული გონიერებისა და კრძალულობისა, რომელნი წარიტაცებენ კაცის გულსაო. ესრეთი ხატი იქნებოდა ჭეშმარიტი დროშა,ანუ სიმბოლო,ესე იგი ნიშანი ყოველის ქალის მოვალეობისა, ღირსებისა დამნიშვნელობისაო!"
ასე ათავებს სიტყვას ზეგარდმო-შთაგონებით მღაღადებელი მღვდელმთავარი. განა-ღა შეიძლება ამაზე მეტად გაპატიოსნება,ზე-აღწევა შრომისა და გამრჯელობისა, რომელიც ბევრსა გვგონია ვითომც წილად-ხდომილია მარტო მდაბიოსიო.
საკმაოა ეს მოკლე, მაგრამ ღრმად გაბრძნობილი სიტყვა, მღვდელმთავარის ბაგეთაგან წარმოთქმული,რომ კაცმა წარმოიდგინოს მთელი სულიერი ახოვანება და სიბრძნე მისი, რომლის ბაგენი დღეს ჩვენთვის სამუდამოდ დასდუმდნენ ჩვენდა საუბედუროდ. ბევრი რამ არის ნათქვამი შრომისა და გარჯის გაპატიოსნებისათვის,მაგრამ ამისთანა ქებათა-ქება შრომისა შესაძლოა მხოლოდ იმისათვის, რომლის ბაგითაც თითონ თმერთი მეტყველებს.
დიაღ, ბატონებო,მისის ბაგით სწორედ თვით ღმერთი მეტყველებდა და ვაი რომ დადუმდნენ იგი ბაგენი და ვინ იცის,როდის-ღა გვაღირსებს ღმერთი იმისთანა კაცს,როგორიც დღეს წაგვართვა. რომ მისმა კაცთათვის თავდადებულ მსახურებამ,მისმა საქმეებმა უქმად არ ჩაიარა, რომ წვრთნა მისი,მისი ზნემაღალი მოძღვრება არ დარჩა ხმად მღაღადებლად უდაბნოში,---ამას ამტკიცებს გლოვა ამოდენა ერისა,რომელიც დღეს შემოჰხვევია ძვირფასს კუბოს, რომ უკანასკნელად ემთხვიოს იმა ბაგეთა,რომლითაც იგი გვლოცავდა და გვრწვრთნიდა, იმ მადლიან მარჯვენას,რომლითაც იგა გვაკურთხებდა და რომელიც მუდამ გაწვდილი იყო დავრდომილთა შემწეობისათვის და დაცემულის აღდგენისათვის.
დღეს ერი ცრემლს აფრქვევს მისთვის, ვინც მთელი თავისი სიცოცხლე იმის მსახურებაში იყო,რომ თვით მოსწმინდოს ერს თვალთაგან ცრემლი ნუგეშინის-ცემითა და მადლის ფენითა. რით იყო ასე ძლიერ სახელოვანი ჩვენი მღვდელმთავარი, რომ გამოიწვია ასეთი დიდი გლოვა ერისა? ნუთუ მარტო სიბრძნითა? არა, სიბრძნესთან ერთად ორი სიკეთე კიდევ ჰქონდა მიმადლებული ღვთისაგან. ერთი ისა. რომ იგი იყო შვილი, სისხლი და ხორცი ამა ერისა, და, მაშასადამე, იცოდა რა ტკივილით იმტკივნეულოს, რა სიხარულით ინუგეშოს, და მეორე ისა, რომ მოციქულობდა ჩვენის სამშობლო სიტყვითა, იმ ენითა, რომლითაც დღესაც ვადიდებთ ღმერთსა, ვპატრონობთ ქვეყანასა და სულსა და გულს ვაწვდით ერთმანეთსა საუკუნიდან საუკუნემდე ღმერთმაც ვერ გაგზავნა მოციქულნი სხვა ქვეყნად, ვიდრე არ მოუვლინა ცოდნა იმ ქვეყნის ენისაო,--- ამბობდა განსვენებული და ამიტომაც იგი ქრისტეს ჯვარით ხელში თავგამეტებით იდგა ჩვენის ენის მწედ და მფარველად.
დიდხანს და დიდხანს იქნებიან საქმენი მისნი ჩვენდა საოხად, სიტყვანი მისნი ჩვენდა ანდერძად და სახელის ხსენება მისი ჩვენდა საწვრთნელად. ყოველივე ეს დიდხანს კიდევ ისაქმებს ჩვენში. დიდხანს და დიდხანს ქართველს საბუთი ექნება სთქვას,რაც მარტო დიდ-ბუნებოვან კაცზეა თქმული: მოკვდა და თვისის ანდერძით აწ ისევ საქმობს მკვდარიო.
მე რომ მისნი მადლით სავსე საქმენი და სიტყვანი მაგონდებიან, თვალწინ წარმომიდგება ხოლმე შარავანდედით მოსილი ახლად დაბადებული გაბრიელ და მგონია, რომ თავს წამოსდგომია ახლად შობილ ყრმას ფრთებგაშლილი მთავარანგელოზი, სიყვარულით დასცქერის და ლოცვა-კურთხევით ეუბნება ამ ბრძენთაგან თქმულს:
,,პატარავ, როცა პირველად მოსდიხარ ქვეყანაში, შენ სტირი და შენს გარშემო-კი ყოველს სიხარულის ღიმილი მოსდის; ჰქმენ ისე,რომ როცა ქვეყანას ეთხოვებოდე,ყველანი სტიროდნენ და მარტო შენ-კი ღიმილი მოგდიოდეს"... და აჰა, ჰქმნა ისე,რომ როცა ქვეყანას ეთხოება საუკუნოდ, ყველანი მის გარშემო სტირიან. დიდება სახელსა მისსა!თუ დიდება სანატრელია, აჰა, ისწავლეთ გზანი დიდების შოვნისანი! ამისი მართალი გზა და ცხადი მაგალითი მთელი ცხოვრებაა ამ დიდებულ და მადლიან კაცისა. ტყუილად-კი არ არის ნათქვამი: ვინც კარგად ემსახურება სამშობლო ქვეყანას, იგი უდიდ-გვაროდაც დიდიაო, და აჰა იგი დიდი კაცი, რომელიც ჩვენდა საუბედუროდ, დღეს კუბოშია ჩვენ-წინ მდებარე.

ილია ჭავჭავაძე
1896 წ.

ჩვენს ქვეყანაში (და არა მარტო აქ) რომ სულიერების დეფიციტია, ვისაც ამაში ეჭვი ეპარება ჩვენი ისტორიის ბოლო 20 წლის მოვლენები გაიხსენოს და კაცობრიობის ბოლო 100 წლის.
მე ბევრს ვფიქრობ ამ პრობლემის დაძლევის გზებზე და ვეძებ მსგავს პიროვნებებს, თანამოაზრეებს ამ საქმეში, რამეთუ მარტო კაცი ჭამაშიაც ცოდოაო.
მე არ ვაპირებ მხსნელად მოვევლინო მსოფლიოს, მაგრამ მინდა ჩემი პატარა წვლილი შევიტანო სიკეთის სამსახურში.
ესაა სულ.

შეგიძლიათ მიგულოთ თანამოაზრედ

სულიერების დეფიციტი მატერიალური მდგომარეობის ბრალია საქარტველოში.... უბრალოდ დრო არ არის ამისთვის

რაც შეეხება გლობალურ ხედვას აქ ......