არადა, დანიის, ისევე როგორც სხვა სკანდინავიური ქვეყნების ჯანდაცვის სისტემა ისე მუშაობს, რომ ნებისმიერი ადამიანი, მდიდარი იქნება თუ უქონელი, მკურნალობას მიიღებს.
განსხვავებით აშშ-ისგან, სადაც დაახლოებით 30 მილიონი ადამიანი, საშუალო კლასის წარმომადგენლები, ფინანსური თვალსაზრისით საშინელ დღეში არიან.
» სპოილერის ნახვისთვის დააწკაპუნეთ აქ «
გროკს ვკითხე:
1. ჯანდაცვის სისტემა აშშ-ში ასეთი როგორია, რომ როგორც მსმენია, რამდენიმე ათეული მილიონი ადამიანი ცუდ დღეშია: თუ ან ძალიან მდიდარი არ არის, ან ძალიან ღარიბი, დიდძალი ფულის გადახდა უწევს და შეიძლება არც ეყოს.
2. თუ მართლაც ეგრეა და ფული არ ეყოფა სამკურნალოდ, მერე რა ხდებაა პაციენტის თავს?
პასუხი (შესწორბების გარეშე, as is):
1. აშშ-ის ჯანდაცვის სისტემა არის შერეული ტიპის: არ არსებობს უნივერსალური დაფარვა, როგორც ბევრ სხვა განვითარებულ ქვეყანაში. იგი ძირითადად ეყრდნობა კერძო დაზღვევას, რომელიც ხშირად დამსაქმებლის მიერაა მოწოდებული (დაახლოებით 49% მოსახლეობისთვის), ინდივიდუალურ ბაზარს (ACA-ის ბაზრები, სადაც სუბსიდიები ხელმისაწვდომია ზოგიერთისთვის), საჯარო პროგრამებს როგორიცაა Medicare (ხანდაზმულებისთვის, 65 წელს ზემოთ) და Medicaid (დაბალშემოსავლიანთათვის). 2022 წლის მონაცემებით, დაახლოებით 48.7% ადამიანს აქვს დამსაქმებლის დაზღვევა, 6.3% - ინდივიდუალური ბაზრიდან, 21.2% - Medicaid-ით, 14.6% - Medicare-ით, ხოლო 8% (დაახლოებით 27 მილიონი 2024 წელს) დაუზღვეველია.
ეს სისტემა ძვირია: აშშ-ში ჯანდაცვაზე ხარჯვა შეადგენს ეროვნული მშპ-ის თითქმის 18%-ს, რაც სხვა ქვეყნებზე მაღალია. პრობლემა განსაკუთრებით მწვავეა შუახნის კლასისთვის (შემოსავალი $50,000-დან $100,000-მდე ოჯახისთვის), რადგან ისინი ძალიან მდიდრები არიან Medicaid-ის ან სუბსიდიების მისაღებად, მაგრამ არა იმდენად მდიდრები, რომ ადვილად გადაიხადონ მაღალი პრემიები, დედუქტიბლები (წლიური თვითგადახდა $1,000-დან $5,000-მდე) და კოპეიმენტები. 2026 წელს, ACA-ის გაუმჯობესებული სუბსიდიების გაუქმების გამო (რომლებიც 2025 წელს დასრულდა), პრემიები გაორმაგდა საშუალოდ, რამაც კიდევ 4.8 მილიონი ადამიანი დაუზღვეველი გახადა. ამას ემატება "One Big Beautiful Bill Act" (OBBBA)-ის ცვლილებები, რომლებიც ამცირებს Medicaid-ის დაფინანსებას, რის გამოც კიდევ 10 მილიონი დაკარგავს დაფარვას 2034 წლამდე. შედეგად, 2026 წელს დაუზღვეველთა რიცხვი შეიძლება 27-31 მილიონამდე გაიზარდოს, ხოლო ბევრი დაზღვეული მაინც "უსაფრთხოების ქვეშ" იმყოფება მაღალი გადასახდელების გამო. შუახნის კლასის 43% ამბობს, რომ ჯანდაცვის ხარჯები ძნელია, რაც იწვევს სამედიცინო ვალებს (41% ადამიანებს აქვთ ასეთი ვალი).
ღარიბები (დაბალშემოსავლიანები) იღებენ Medicaid-ს უფასოდ ან დაბალ ფასად, მდიდრები კი ადვილად იხდიან პრემიებს. შუახნის კლასი კი ხშირად იხდის სრულ თანხას, რაც შეიძლება არ ეყოს სერიოზული დაავადების შემთხვევაში, რადგან ხარჯები შეიძლება ასეულ ათას დოლარამდე ავიდეს.თუ პაციენტს არ ეყოფა ფული მკურნალობისთვის, რამდენიმე ვარიანტი არსებობს, მაგრამ სიტუაცია რთულია. საგანგებო დახმარების კანონი (EMTALA) ავალდებულებს საავადმყოფოებს გაუწიონ სტაბილიზაცია საგანგებო შემთხვევებში გადახდის გარეშე, მაგრამ
2. შემდეგ ანგარიში მოდის. თუ ვერ იხდის:
ჩარიტი ქეარ (საქველმოქმედო დახმარება): ბევრი საავადმყოფო (განსაკუთრებით არაკომერციული) გთავაზობს უფასო ან ფასდაკლებულ მკურნალობას დაბალშემოსავლიანთათვის (შემოსავალი ფედერალური სიღარიბის დონის 200-400%-მდე). ეს შეიძლება გაანულოს ან შეამციროს ანგარიში.
გადახდის გეგმები ან მოლაპარაკებები: შეგიძლიათ მოითხოვოთ განვადება უპროცენტოდ ან ფასდაკლება. ზოგჯერ პროვაიდერები თანხმდებიან შემცირებაზე.
სახელმწიფო პროგრამები: ზოგ შტატში არსებობს დამატებითი დახმარება, როგორიცაა Medicaid-ის გაფართოება ან ადგილობრივი ფონდები.
თუ არ იხდის, ანგარიში შეიძლება გადაეცეს კოლექციას, რაც იწვევს საკრედიტო ქულის დაცემას, სასამართლო დავას ან ხელფასის გარნიშმენტს. ბევრი (დაახლოებით 41% ადამიანი) იღებს სამედიცინო ვალს, რაც იწვევს ჯანმრთელობის გაუარესებას, რადგან აჭიანურებენ მკურნალობას (51% ვალში მყოფთაგან გადადებს ვიზიტებს). ეს განსაკუთრებით მწვავეა დაუზღვეველთათვის, რომლებიც შეიძლება გარდაიცვალონ უუფლებო მკურნალობის გამო.
თავის უძვირეს ჯანდაცვას მიხედოს, მუქთახორებს რომ მკურნალობს და მომუშავე ხალხს კი ტყავს აძრობს.
This post has been edited by griankali on 25 Feb 2026, 14:04 რუსეთი უნდა დაინგრეს.
ტრამპის საერთო თემა 9, vol. IX 
