ქართველთა ეთნოგენეზი, ეთნოგენეზი

არანაირი კავშირი არ აქვს ხეთურს ქართულთან, თუმცა მანამდელ ხათურს შეიძლება ქონდეს ქართულთან ან სხვა კავკასიურ ენებთან.

ხეთური სომხურიდანაც კი ძალიან დაშორებულია და რაც არუნდა საკვირველი იყოს გერმანულ ჯგუფთან არის ახლოს სავარაუდოდ,

183 new nēwas

169 to burn urāni

163 wind huwanz

150 water (wa-a-tar)

149 star (ha-as-te-er-za)

147 sun istanus

146 to swell suwattari

132 to wash ārri, warpzi

130 to squeeze (sīezzi)

110 to kill kuēnzi

დააკვირდით რამხელა მზგავსებაა თუნდაც ინგლისურ შესატყვისებთან


51 tree tāru

16 not natta

17 all hūmantes

18 many mēkkies

4 we wēs

This post has been edited by Isaac Clarke on 19 Dec 2023, 21:17

kobakhi

და დამიდე სომხურიოდა იბერიაში, კონკრეტიკა.
და რომელ სომხუროდაზეა საუბარი!

kobakhi

შეწყვიტე მუდმივად პროვოკაციულად პოსტვა, თორე ისეთ ბანს დაგადებ საერთოდ ვეღარ დაპოსტავ აქ...

და დამიდე სომხურიოდა იბერიაში, კონკრეტიკა.
და რომელ სომხუროდაზეა საუბარი!

Strabo,

Geographica

Book XI Chapter 3

Page 219

3 Now the plain of the Iberians is inhabited by people who are rather inclined to farming and to peace, and they dress after both the Armenian and the Median fashion;
* * *

არანაირი კავშირი არ აქვს ხეთურს ქართულთან, თუმცა მანამდელ ხათურს შეიძლება ქონდეს ქართულთან ან სხვა კავკასიურ ენებთან.

ხეთური სომხურიდანაც კი ძალიან დაშორებულია და რაც არუნდა საკვირველი იყოს გერმანულ ჯგუფთან არის ახლოს სავარაუდოდ,

183 new nēwas

169 to burn urāni

163 wind huwanz

150 water (wa-a-tar)

149 star (ha-as-te-er-za)

147 sun istanus

146 to swell suwattari

132 to wash ārri, warpzi

130 to squeeze (sīezzi)

110 to kill kuēnzi

დააკვირდით რამხელა მზგავსებაა თუნდაც ინგლისურ შესატყვისებთან


51 tree tāru

16 not natta

17 all hūmantes

18 many mēkkies

4 we wēs

ფაქტები

მაგრამ ეს ინფორმაცია ბევრის მომცემი არ არის ისე

მაგალითად შვედურში 'შვედური' Svenska არის, ხოლო სერბულში სერბული Srpska. დაბოლოება ერთი აქვთ მაგრამ ეს იმას არ ნიშნავს რომ სერბული ენა უფრო ახლოს არის სკანდინავიურებთან და არა სლავურებთან.

This post has been edited by kobakhi on 19 Dec 2023, 21:51

kobakhi

საკუთარ წიაღში ასიმილაციას უკეთებენ კარგს, უვარგის კი არა!

საკუთარ წიაღში ასიმილაციას უკეთებენ კარგს, უვარგის კი არა!

აეხლა მეურმას მიე ვორნი რო სომხებზე ესეთ რამეს წერამს!

ცერცვა

kobakhi

შენ თუ ინტრიგანი არ ხარ ,სად მიწერია სომხები?
ხოდა შენ იგულისხე უვარგისებში სომხებიე კი არა!

შენ თუ ინტრიგანი არ ხარ ,სად მიწერია სომხები?
ხოდა შენ იგულისხე უვარგისებში სომხებიე კი არა!

კარგი რა, ეგ ხომ იასნი იყო!

სომხებზე არ თქვა ცუდი ეს სენსიტიურია

არმაზის აჰურამაზდოაბ არის არული სისულელე.
1.მაზდიანობა იყო მონოთეისტური რელიგია.
2. მაზდეანობა, ანუ ცეცხთაყვანისმცემლობა პარალელურად იყო გავცელებული ქართლში.
3. არმაზი კი პოლითეისტურია გვერდს გაცი და გაიმო უმშვენებს.
4. მაზდეანობა მწერლობითი რელიგია იყო, თან იმ პერიდოსი როდესაც არამეული იყო გავრცელებული სპარსეთში, ეს სადამწერლობო რელიგია აქაც შემოვიდა, და ამიტომაზ არმაზილი არამეული ჰვხვდება აქ.

ფაქტიურად შეუძლებელია აჰურამაზდას არმაზად ტრანსფორმირება მაზდეანობის პარალელურად.
ამისთვის მაზდეანობა(ცეცხთაყვანისმცემბლობა) ქართლში უნდა გამქრალიყო და დამახინჯებული ფორმით დარჩენილიყო. აი დამახინჯებული ფორმით ვერ დარჩებოდა ,რადგან ცეცხთაყვანისმცემლობა ქართლში უფრო გვიან გაქრა ვიდრე არმაზის კულტი.
ამის დასტურად ცეცხლის ტაძარიც გამოდგება თბილისში.რომელოც ქრისტიანობის ეპოქაში ფუნქციონირებდა.

ამასთან თუ აჰურამაზდა რაღაც საოცრებით არმაზად ტრანსფორმირდა, ამისთვის სომხეთის გავლა არ იყო საჭირო, სპარსეთს აქ დიდი კულტურული გავლენა ქონდა და უკვე ანტიკური ეპოქიდან ქართლის ტერიტორიაზე მოღვაწეობდნენ ცეცხლ თაყვანისმცემელთა მოგვები.
ამიტომაც გვაქვს ააზული არამეული დამწერლობა, და რომელიც სხვათაშორის სომხეთის ტერიტორიაზეც გვხვდება და დიდი ალბათობით მცხეთიდან სამხრეთით გავრცელდა, ამიტომ თუ არმაზი აჰურამაზდაა, მაშინ სომხური არმაზი ქართული ნასესხობაა.
* * *
kobakhi

შენთვის თუ ოასნია, შენთვითონ აძლევ სომხებს შეფასებას!
* * *
kobakhi
ეაც შეეხება ხეთური ენის გავლენას.
სიტყვა აგარაც კმარა, რამდენი სოფელია ამ სახელწოდებით, აბა ქართულად ან სოარსულად გამოშიფრე.
აი ხეთურად, დასვენებულ მიწას ქვია.

რაც შეეხება ქალაქის დაპროექტებას, ეგრედწოდებული ქალაქის რომაული სტილი ,სინამდვილეში ჯერ ხეთებში(დიდი ალბათობით ხათებში) გვხვდება. ქარყლის ნასახლარები რომლებიც ჩ.წ აღრიცხვამდე 2 ათასწლეულს მიეკუთვნებიან დიდ მზგავსებას ავლენს ხეთურ წყობასთან.

რა ვიცით ხეთებზე, ის რომ როცა ხეთები დაეცნენ მოედნენ გარშემო ქვეყნებს და მიწებს, და არ არის გამორიცხული ხეთების მაწილი სამხრეთ კავკასიაშიოსულიყვმენ.

აი რა შუაშია ახლა ეს ყველაფერი, მემილარდეჯერ ვხსნი რომ უბრალოდ სახელსააქვს ერთი წარმომავლობა. ეგრე ზევსი და იუპიტერი ერთი და იგივე სახელისგან - Deywos Phter მოდის. ეს იმას არ ნიშნავს რომ თვისებები 100%-ით ერთნაირი ქონდათ.

ხო არმაზი გადაიღეს, არმაზში ა ჩაამატეს მ-ს უკან და ბოლოს დ მიამატეს, ცოტა ძაან სპეციფიკურია "ნასესხობისთვის":gigi:

და შემდეგ ეს ქართული ნასესხობა ერთი ერთში ემთხვევა აჰურა-მაზდის პართიულ ვერსიას არმაზდს
* * *
ირანული აჰურა მაზდა:

The first notable invocation of Ahura Mazda occurred during the Achaemenid period (c. 550–330 BC) with the Behistun Inscription of Darius the Great. Until the reign of Artaxerxes II (c. 405/404–358 BC), Ahura Mazda was worshipped and invoked alone in all extant royal inscriptions. With Artaxerxes II, Ahura Mazda was gathered in a triad with Mithra and Anahita.

სომხური არამაზდი:

Aramazd was regarded as a generous god of fertility, rain, and abundance, as well as the father of the other gods, including Anahit, Mihr, and Nane.

აი ნორმალურ საზოგადოებაში კონსესუსი ნაბიჯ-ნაბიჯ მიიღწევა.

ქართულ არმაზს რო თავი დავანებოთ ხომ ხედავთ რომ სომხური არამაზდი და აჰურა მაზდა (ორმაზდად წოდებული პართიელების დროს) ერთი და იგივე რამეა.

აი ამ ელემენტარულზე მაინც შევთანხმდეთ

This post has been edited by kobakhi on 19 Dec 2023, 22:51

სელჩუკები რო მოვიდნენ, დღ აზერბაიჯანი უკვე ირანიზებული იყო. ენობრივად, კულტურულად, მმართველი კლასი. თავად შირვანშაჰებიც სპარსული დინასტია იყო (სავარაუდოდ არაბული წარმოშობის, თუმცა სპარსიზებული)

სელჩუკების დროიდან შედინება ხდებოდა თურქული ოღუზური ტომების. საბოლოოდ გაბატონდნენ მე-15ს საუკუნიდან.

ანუ დღ აზერბაიჯანის ისტორია რო ავიღოთ ალბანური ქვეყნიდან თურქულ ქვეყნამდე შუალედში სპარსული იყო. ანუ 7 საუკუნე აშორებთ :დ უმეტესობა მათგანს ცოცხალი ალბანელი ნანახი არ ეყოლებოდა.

kobakhi

რას ნიშნავს სახელის წარმომავლობა?
ვერ ხვდები რა სისულელეს წერ?
2 სხვადასხვა ღმერთს ერთი სახელი ვერ ერქმება.
აი ერთ ღმერთს სხვადასხვა სახელი რო ჰქვია ეგ ხშირი მოვლენაა. იუპიტერი და ზევსი კარგი მაგალითი
მიიყვანე. ზუსტად ერთდაიგივეა რომაული ოუპიტერი და ბერძნული ზევსი.თვისობროვადაც და შინაარსობრივადაც.

სომხებმა თუ ისესხა სპეციფიკურია ნასესხებობისთვის , და ქართველებმა თუ ისესხეს არა ხო?

ეხლა სერიოზულად.
ორმოზდ სახელი გვხვდება ჩვენი წ.ღ მდე მე8 -საუკუნიდან მე 6 საუკუნემდე. ზარატუშტრას შემდეგ
ორმოზდ სახელი აღარ გამოიყენება, გამოიყენება აჰურა მაზდა. შესაბამისად ეს სახელი სომხეთშიც და აქა, მე-8 საუკუნიდან მე-6 საუკუნემდე უნდა გაჩენილიყო. ანუ ურარტუს ეპოქაში.
ანუ შესაბამისად არანაირ სომხებზე არაა საუბარი,
და ვექტორი იქნება, ურარტუ- და ურარტუს დაცემის შემდეგ მათი პანთეონის ერთ ერთი ღმერთი შემოდის იბერიის ტერიტორიაზე.
როგორც არ უნდა უტრიალო, არამზი ხეთურ ლუვიულია თუ სპარსული, სომხების გავლით იბერიის ტერიტორაზე ვერანაირად ვერ მოხვდებოდა , რადგან
მაგ დროს სომხეთის ხსენებაც არ იყო.
სომხეთი გაჩნდა ძ.წ აღრიცხვით 1 საუკუნეში.
როდესაც პართიის მეფის ძმამ სეპარატისტული მოძრაობა დაოწყო, და შემდგომში არმმენიად წოდებულ ტერიტორიაზე,პართული სახემწიფო ჩამოაყალიბა. საუბარია სამბატ I ზე.
ზუსტად მაქედან იწყება სომხების ისტორია,

ჩვენ წელთაღრიცხვამდე? რაღაც ვერ გავიგე, ალბათ ძველი უნდა გეთქვა.

ძველი წელთაღრიცხვის VIII-ში პართია კიარა აქამენიდები არ არსებობდნენ თვითონ.

ზარატუშტრა რა შუაშია, ზარატუშტრა ერთგვარი წინასწარმეტყველია, შუამავალი, და არა ღმერთი. ღმერთი იყო აჰურა-მაზდა.

და "სახელების გამოყენების" ნაწილს რაც შეეხება, სასტიკად მცდარი ხარ.

სისულელე.

მერვეში არ არსებობდა აქემენიდები, მე-6 საუკუნის შუა ხანებში გაჩნდნენ, ამასობაში კი კიროსას შრთამომავალის, დარიუსის დროს გვეჩითება სიტყვა "Ahuramazda" ბეჰისტუნის ინსკრიპციებში

პართიელების პერიოდი კიდე ძალიან მერეა, აქამენიდებს როცა ალექსანდრე იპყრობს, მერე იშლება, სელევკიდებს ერგებათ მაქაურობა, მარა ძველით მესამე საუკუნეში (ზუსტად 247-ში) უკვე პართიელებმა მოახდინეს ძალების კონსოლიდაცია მანდ და შექმნეს დიდი იმპერია.

სწორედ ამ პართიელების დროს გვხვდება Ahuramazda შემოკლებული როგორც Hormazd.

The name was rendered as Ahuramazda (Old Persian) during the Achaemenid era, Hormazd during the Parthian era and Ohrmazd during the Sassanian era.[6]

გაუანალიზებლად საკუთარ ისტორიას წერ.

არ არსებობს ამის სხვა ახსნა, მოგწონს თუ არა ეს ესეა. Hormazd > Aramazd > Armazi

ქართველებთან არც ჰქონიათ უშუალო საზღვარი თან, იბერიაში რომ მოხვდე სომხეთი უნდა გაიარო.

რას ლაპარაკობ

არტაშესა და ზარიადრისა ძველი წელთაღრიცხვით III საუკუნეში ცხოვრობდნენ. რომლებმაც სტრაბოს თქმით სომხეთი გაადიდეს.


5 According to a report, Armenia, though a small country in earlier times, was enlarged by Artaxias and Zariadris, who formerly were generals of p325 Antiochus the Great,​13 but later, after his defeat, reigned as kings (the former as king of Sophenê, Acisenê, Odomantis, and certain other countries, and the latter as king of the country round Artaxata), and jointly enlarged their kingdoms by cutting off for themselves parts of the surrounding nations, — I mean by cutting off Caspianê and Phaunitis and Basoropeda from the country of the Medes; and the country along the side of Mt Paryadres and Chorzenê and Gogarenê, which last is on the far side of the Cyrus River, from that of the Iberians; and Carenitis and Xerxenê, which border on Lesser Armenia or else parts of it, from that of the Chalybians and the Mosynoeci; and Acilisenê and the country round the Antitaurus from that of the Cataonians; and Taronitis from that of the Syrians; and therefore they all speak the same language, as we are told.

რომ კითხო ჩემი ლამაზი ქვეყანა ძველით პირველში შექმნილა...

ზადენზე რას იტყვით? ეხა არ თქვათ ზადენი იგივე ხეთურ ლუვიური სანდონია და არა ირანული აჰრიმანიო

Kakha.G
დონალდ რეიფილდი იძახის, ზადენი იგივე სანტუშიაო:

The only link between the western and eastern Mushki lies in the gods worshipped: the Hittite moon god Armaz and the Luvian god Santush are the pagan Iberian gods Armaz and Zaden whose idols were overthrown by Christian missionaries in the fourth century ad.)

ითრუშანა იყო არმაზის მტერი. ითრუშანა სავარაუდოდ იგივე ატროშანია, ანუ ცეცხლი. ცეცხლს არმაზი აქრობდა წყლით (ქ.ც. მიხედვით) ანუ არმაზი იყო მაზდეანობის მტერი. სწორად შენიშნავს ქავთარაძე, მართალია მაზდეანობა სპარსული რელიგიაა, მაგრამ ქართველები სპარსელებს ქალდეველებს და ბაბილონელებსაც ეძახდნენო.

This post has been edited by ვარაზვაჩე on 20 Dec 2023, 22:57