ლაზური და მეგრული

butkuj
ვიცი ბუტკუჯ მაგდენი შოტლანდიურ გაელური ენა სულ სხვაა მე ანგლო შოტლანდიურზე დავწერე ! ხოლო შოტლანდიური ინგლისური კი ჩვეულებრივი ინგლისურია ( აი როგორც იმერული ქართული ) ანგლო-შოტლანდიური კი გავს ინგლისურს მარა სხვა ენაა.

butkuj

იგივეს, რაც შეიძლება იფიქროს მიუკერძოებელმა ადამიანმა ტაოურ-თუშურის ან გურულ-ინგილოურის მაგალითზე.

მოდი შევაჯამოთ ლაზმა რომ ლაზურად ილაპარაკოს და მეგრელმა მეგრულად გაუგებენ ერთმანეთშ??
ლაზურ ტექსტს მეგრულენოვანი გაიგებს ან პირიქით?
სიტყვების რამდენი %ია იდენტური . ვიმეორებ ესპანურსა და პორტუგალურ ენებს 89% მსგავსი აქვთ!

ronald_wesley

გაუგებენ.
გაგებინების დონე დამოკიდებულია კილოკავებზე და ასევე ლაზის მხრიდან ლაზურად მეტყველების "სისუფთავეზე" (ძირითადად თურქული ლექსიკისა და სინტაქსის ძლიერი გავლენის მინიმუმამდე დაყვანას ვგულისხმობ, რაც ჯერ კიდევ ბუნებრივადაა შესაძლებელი ცოცხალ მეტყველებაში), ხოლო მეგრელის მხრიდან ასეთივე "სისუფთავეზე" (ქართულის, რუსულის გავლენა).

ეს არავის დაუთვლია.

BRUTHA

ყველა ერის ერთიანი ცნობიერება პატრიოტულ"-კულტურული ფაქტორების "გააზრების" შედეგია და გარკვეულად თვითინდოქტრინაციას გულისხმობს
ჩვენს შემტხვევაში ფაქტიურად ყველა კუთხის ქართველის (საკუთრივ ქართლელების გარდა, რომლებსაც "არჩევანი" არ ქონდათ) ქართველობა პოლიტიკური და სიტორიული პროცესის შედეგია (ჩვენზე გაცილებით ნაკლებად დიცერსიფიცირებული ეთნოსები სხვადასხვა ერად აღიქვამენ თავს)... აი ენის შემთხვევაში კი სხვა "კლასიფიკაციაა", (საკუთრივ ქართულენოვანების) ენა იმთავითვე ქართულია
ronald_wesley

ეგ ლაზები კი არა, ლაზური წარმომავლობის გურულები, ქობულეთელები, აჭარლები და ა.შ. არიან

ცვეტში თურქეთში მცხოვრები ლაზები თავს ქართველებად არ თვლიან . საქართველოსი მცხოვრები 3 თუ 5 ათასი ლაზიდან ყველამ იცის ქართული და ზოგს ლაზურიც კი დაავიწყდა .

ANU ისეთივე ლაზები არიან როგორი ქართველი სალომე ზუღაბიშვილია.



This post has been edited by ronald_wesley on 27 Mar 2019, 15:19

Dehumanizer
გასაგებია. მადლობა.
შეგიძლია, შენი მოსაზრება ამაზეც მითხრა - როდის დაიწყო და დასრულდა მეგრელების, გურულების, იმერლების, რაჭველების და ა.შ. გაქართველება?

ronald_wesley

მასა ვერც მიიჩნევს თავს ეროვნებით ქართველად. ეს ბუნებრივია - სხვა რომ არაფერი, 5 საუკუნეზე მეტია, უწყვეტი ასიმილაციის და ანტიქართული პროპაგანდის ქვეშ ცხოვრობენ.
თუმცა, პირადად ვიცნობ ხოფელ, არტაშენელ, ვიწელ ლაზებს, რომლებიც თავს, დიახ, ქართველებად მიიჩნევენ, მიუხედავად იმისა, რომ ქართულად ვერ მეტყველენებ. ძალიან ბევრ რიგითს ლაზს ასევე პირადად ვიცნობ, შენგან დადებულ ვიდეოში ნახსენებმა "დეკლარაციამ" უკიდურესად რომ გააღიზიანა.

თურქეთში მცხოვრები, როგორც ბოლოს ითქვა, ასე 1,7 მილიონი ლაზიდან ყველამ იცის თურქული და დაახლ. 90-92 %-ს ლაზური სრულად დაავიწყდა. დანარჩენი 10 %-მდე ლაზიდან საკმაო ნაწილს ისეთი ან უარესი წარმოდგენა აქვს ლაზურზე, როგორც მარანელ აბაშელებს ან მალთაყველ ფოთელებს მეგრულზე.

This post has been edited by BRUTHA on 27 Mar 2019, 15:44

ronald_wesley

კი ბუნებრივია, გონიო-სარფიელმა ლაზებმა იციან ქართული... სოფლებში ლაზურიც იციან ზოგადად, იქიდან სხვაგან გადასახლებულებს ალბათ გაუჭირდებათ ენის შენახვა
* * *
BRUTHA

"გაქართველება" არა მგონია ზუსტი ტერმინი იყოს, მაგრამ არსებითად შევეცდები ვუპასუხო
მეგრელების ქართული კულტურის არეალში შესვლა ხდება ალბათ 8 საუკუნიდან
ბუნებრივია მანამდე არებობდა ეპოქა როცა მეგრული ქართულისგან დიფერენცირებული არც იყო, თუმცა მას შემდეგ ერთიან ერად კონსოლიდაციემდე რამდენიმე საუკუნის განმავლობაში მეგრელები ცალკე პოლიტიკურ კულტურულ ერთეულს ქმნიდნენ
იმერლები, გურულები, რაჭველები ამ ეთნიკური ჯფუფების ფორმირებიდანვე ყალიბდებოდნენ, როგორც ქართველები, ერთიანი სალაპარაკო, საეკლესიო და კულტურის ენით... (იმ პერიოდში როცა გურიის და იმერეთის ტერიტორიაზე სალაპარაკო ენა მეგრული და კულტურის ენა ბერძნული იყო ეს ეთნიკურ ჯგუფები ჯერ არ არსებობდნენ) პოლიტიკური გათიშულობა არ აღმოჩნდა იმდენად მძლავრი ფაქტორი, რომ ეს ერთიანობდა დაერღვია

Dehumanizer

თუ მანამდე ქართველი არ იყო და მერე იქცა ასეთად, მაშინ რატომ ვერაა ზუსტი? ვფიქრობ, უზუსტესია.

მანამდე და მას (შენგან ნაგულისხმევი პერიოდის) მერე არსებული მეგრული პოლიტ-კულტურული ერთეული (ხშირ შემთხვევაში "ქორთულ" პოლიტ-კულტ ერთეულებთან მძიმედ დაპირისპირებული), ფაქტია, არ აღმოჩნდა საკმარისი ცალკე "მეგრელი ერის" ჩამოსაქნელად.

თუ შეიძლება დავუშვათ, რომ გურულების, იმერლების (მათი ასეთად ფორმირების) და ა.შ. მსგავსად, მეგრელიც იმთავითვე მოიაზრებდა თავს რაღაც ერთიანის ნაწილად ("ერი", გასაგები მიზეზების გამო, შეიძლება, ვერ დავარქვათ ამ ერთიანობას, მაგრამ ამას სრულებით არ აქვს მნიშვნელობა), მხოლოდ იმ სხვაობით, რომ მოაზრების ხარისხი, შესაძლოა, ოდნავ განსხვავებული ყოფილიყო?

BRUTHA

ორი ნიუანსია, რის გამოც შეუფერებლად მიმაჩნია ეგ ტერმინი
1) ერთიანი იდენტობა, რომ პოლიტიკური და ისტორიულ-კულტურული ფაქტორების შედეგია ეგ არ ნიშნავს, რომ უცილობდლად (ყველა შემთხვევაში) "გაქართველება" მოხდა, ზოგან უბრალოდ დაშლა და ახალი იდენტობების წარმოშობა არ მოხდა... ანუ ყველა შემთხვევას თანაბრად არ ეხება
2) ტერმინი გაქართველება გარკვეულწილად გულისხმობს ეთნიკური ჯგუფის ინდივიდუალობის წაშლას (ასეთი შემტხვევებიც არის ჩვენს ისტორიაში), მაგრამ მეგრელების შემთხვევაშI ასე არ მომხდარა, ენა და იდენტობა (ტრანსფორმირებული რეგიონულად) მაინც შემორჩა

გეტანხმები, არ აღმოჩნდა და რა გამოდმდინარეობს აქედან?

რის საფუძველზე დავუშვათ, რომ მაგ ლაზიკის სამეფოს დროინდელ მეგრელს ეს იდენტობა ქონდა??
თორემ შემდეგ რომ ქონდა და 1000 წელზე მეტია ერთიანი ისტორიით ვცხოვრობთ და ერთ კულტურას ვქმნით ეგ ფაქტია და სადაო არ არის

Dehumanizer

ფაქტიური ერთიანი წარმოშობის (ამის ცოდნის; და პლუს ამ ცოდნის "შემმაგრებელი", "მხარდამჭერი", "გამაძლიერებელი" არაერთი გვერდითი (და უშუალოდ არაპოლიტიკური) ფაქტორის) საფუძველზე.
იგივე თუნდაც, შენგან ზემოთ უკვე ნახსენები მანამდე არსებული იმ ეპოქის საფუძველზე, "როცა მეგრული ქართულისგან დიფერენცირებული არც იყო", ან შენგანვე წინა გვერდზე, ვიტყოდი, სუბიექტურად მსუბუქად წარმოჩენილი "გარკვეული კულტურული და ლინგვისტური სიახლოვის" ბუნებრივად ადვილი გათავისების საფუძველზე.

რა და ხომ არ შეიძლება დავასკვნათ, რომ მიუხედავად საკუთარი პოლიტ-კულტერთეულების ქონისა, მეგრელი მაინც არ/ვერ ახდენდა დანარჩენი მონათესავე მოდგმისგან საკუთარი თავის ისე და იმდენად ხისტად განკერძოებას, რომ უაღრესად ხელსაყრელი არაერთი და ხანგრძლივი ვითარების მიუხედავად, ის ცალკე ერად არ "წასულა"?

BRUTHA

ძნელი წარმოსადგენია, რომ ქართულის და ზანურის დივერგენციიდან საუკუნეების შემდეგ ვინმეს ახსოვდა ერთიანი წარმომავლობა
ქართულის და მეგრულის მცოდნე ენებს შორის ნათესაობას შეამჩნევდა, მაგრამ იმ დროს ადეკვატურ ახსნას ვერ მოუძებნიდა

როდის უნდა წასულიყო? კონკრეტულად რა ეპოქას გულისხმობ?

BRUTHA

ხემშინები ძირითადად რიზე ათინასთიან ზონაში ცხოვეიბენ.ხოფაში 19ს.შუა წლებში დასახლდენ

აკი არაო?

ნუ აშკარაა ერთი რამ იყო დრო და მომენტი გურია და აჭარა მეგრულ-ლაზურად საუბრობდა !

გურია აჭარაში მე7 საუკუნმდე ქარტველი არ ცხოვრობდა, ლაზ-მეგრელები ჭანები იყვნენ, მერე არაბები მოიდნენ ქართლიდან ქართველების ნაწილი მანდ გადასახლდა და გახლიჩა ჭანები ერთმანეთისგან :(