-თა ქართული თუ აფხაზური სუფიქსი?

ბზიფთაც არის რიწის გზაზე, რაჭული სოფელი იყო.

Kakha.G

კაცო ეგ ლინგვისტ-ისტორიკოსებმა უნდა გამოიკვლიონ.

გაგრას ძველი სახელი ხომ არის გაგარი.
თა სუფიქსი ქართულია, მაგრამ აფხაზებს ხომ აქვთ ფშ სუფიქსი, შეიძლება ფშ-ს დამახინჯებული/შეცვლილი ფორმაა ფს ანუ ქართულ-აფხაზური მიქსი ჩანს ეგ სახელი.

ამ ბზიფთას, ადრე ბზიფისხევი რქმევია, ახლა ვნახე ვიკიპედიაში.1955 წელს გადაურქმევიათ.

ცერცვა.

იალთა , ალუშთა , ჯაკარტა , მისურათა ))))

butkuj

ეს ცინიზმია თუ რას გულისხმობ?
მცხეთას, გურიანთას, ბიჭვინთას და ა.შ. მსგავს სუფიქსებთან ერთად მსგავსი მნიშვნელობები აქვს, უბრალოდ შემთხვევითი მსგავსება კი არ არის, მით უმეტეს რომ ქართულში თა სუფიქსი ჩვეულებრივ სასაუბრო ენაში გამოიყენება დღესაც. მაგალითისთვის დაგიწერ რომ არ მკითხო სად გამოიყენება დღეს თა სუფიქსიო: კანონთა კრებული და ა.შ.


პ.ს. იალტა, ლუშტა, მისურატა.
ქართული კიდე ვერ აითვისე?

This post has been edited by ცერცვა. on 19 Nov 2022, 20:47

ცერცვა.

ბიჭვინთა არ არის ქართული სახელი , სუფიქსიც არაქართულია .
პიტიუნთ -იდან მომდინარეობს .
გურიანთა < გურიანთ +მთა .
ასე რომ ჯერ პირველადი ფორმებია დასაზუსტებელი.

რაც შეეხება -თა აფხაზურში . ეს ჩვეულებრივი მოვლენაა რომელიც აისახება აფხაზურ ტოპონიმებში : აბაა-თა , ჭირუ-თა და ა.შ.
მაცესთა, ბზიფთა < მაცეფსთა, ბფიფსთა .
აფსთა - ხევი

This post has been edited by butkuj on 20 Nov 2022, 22:33

butkuj

რომც ჰქონდეს აფხაზურს თა სუფიქსი, კითხვა ისმის საიდან აქვს. ადიღეურს აქვს ეგ სუფიქსი?

მაგრამ მე მტკიცებულების გარეშე არ მჯერა რომ თა სუფიქსი აქვს აფხაზურს.

კონკრეტულ წინადადებას დაწერ სადაც თა სუფიქსი არის გამოყენებული აფხაზურში?
მაგალითისთვის მეფე აფხაზთა ქართველა ან ეს იყო ხალხთა დიდი გაერთიანება და ა.შ.

ესე ქალაქებს-სოფლებს რომ აქვს თა ეს არაფერს ამტკიცებს, უნდა დაიდოს ფაქტი რომ ეს თა აქვს აფხაზურს და იმას ნიშნავს რასაც ქართულში...

ესენი არ გამიგია, მაგრამ ზემოთ კახამ დაწერა გაგრაფსთა.

ეს ფშ/ფს ხომ აფხაზური სუფიქსებია?
ხო და კითხვა არ გიჩნდება სახელწოდებას ორი სუფიქსი რატომ აქვს? რათ უნდა მაგალითად გაგრაფს დამატები თა სუფიქსი თუ ორივე აფხაზური სუფიქსია? ლოგიკაშიც კი არ ჯდება 2 სუფიქსი.

This post has been edited by ცერცვა. on 20 Nov 2022, 22:57

ბიჭვინტა ბიჭვინთად როდის იქცა, ხომ არ იცით?

გუდაუთაში აფხაზურია. ქართული ბრუნვის ნიშანი -თა და აფხაზური ადგილის აღმნიშვნელი -თა სხვადასხვა რამეს ნიშნავს და წარმოშობაც განსხვავებული აქვსთ.
აფხაზურის რაობა იხ. თ. გვანცელაძე "აფხაზური და ქართული ენების შემსწავლელთათვის" 1. თბ. 2003, გვ. 47 https://mokvi.files.wordpress.com/2013/04/t...n-grammar-i.pdf
"ადგილის აღმნიშვნელი -თა სუფიქსი", გვხვდება, როგორც მარტივი -თა, ასევე რთული -ს-თა, რ-თა > -თრა ფორმებით. ბზიფ-თა - ბზიფის ხეობა, აუსუ-რთა - სამუშაო ადგილი, ამხუ-ს-თა - საყანე, აჟვ-თრა -საძროხე და სხვ.

მნაცაკანა

ვიცი ეს და არ მჯერა ამ სისულელეების. თავად ავტორი ასკვნის რომ ადგილის აღმნიშვნელიაო, იგივენაირად ქართულშიც გამოიყენებ ადგილის აღსანიშნავად. იმერთა, აფხაზთა და ა.შ. ადგილის აღმნიშვნელად გამოიყენებ ტოპონიმს.

რომ დაარქვა სოფელს მნაცაკანთა ან მნაცაკანართა/მნაცაკანრთა ან მნაცაკანასთა/მნაცაკანსთა, არ იქნება ადგილის აღმნიშვნელი(მნაცაკანების ადგილი)? :დ

ამაზე ვწერდი ზუსტად თავში. სუფთა ქართულ თა-ს გავს, რომელიც სიტყვებზეა დამატებული.


პ.ს. შეიძლება ძალიან სისულელეს ვწერ, მაგრამ ეს რომ წავიკითხე "იბერიულ-კავკასიური საერთაშორისო სამეცნიერო-სასწავლო ცენტრი ერთ-ერთი დამფუძნებელი" სკეპტიკურად განვეწყვე.

This post has been edited by ცერცვა. on 20 Nov 2022, 23:55

ცერცვა.
ქურჯი-ბა ადიღეურად ქართველები, пацан-ва რუსულ უკრაინულად ბიჭები, ეს ენების კონტაქტის შედეგია თუ კონვერგენციის არ ვიცი.

butkuj

ბიჭვინთა და მისი წინამორბედი ბიჭვინტა-ც უკვე ამ სახით სწორედ რომ ქართული სახელია.

მნაცაკანა

მთლად ძველიც არ ჩანს. ვახუშტიც კი, მგონი, "ბიჭვინტას" იყენებს.
ალბათ ტრაპეზუნტა > ტრაპეზონთა//ტრაპიზუნთა//ტრაპიზონთა-ც იგივე მოვლენაა. თუმცა, ამ შემთხვევაში ეს თანიან[ებ]ი "ბიჭვინთა"-ზე ადრინდელი უნდა იყოს.

"ბიჭვინთა" სომხურ წყაროებში როგორაა?

ცერცვა.
ბზიფთასა და აუსურთაში "ბზიფების" და "შრომების" გვაქვს? გვანცელაძე მანდ უბრალოდ ენობრივ ფაქტს აღწერს, რომ ადგილის აღმნიშვნელი სუფიქსია და რთული ვარიანტებიც გააჩნია.
ისე, გვანცელაძეზე ეჭვის მიტანა ქართული კვალის მიჩქმალვაში სასაცილოა. ძირითადად ქართულ კვალს ეძებს აფხაზურსა და სხვა ენებში და პოულობს. ხანდახან მაშინაც კი, როცა ასეთი კვალი არაა.
შენი მსჯელობა წააგავს აფხაზებისას, რომლებიც "სამურზაყანოში" ქართულ სა- პრეფიქს ხსნიან, როგორც აფხაზურ პირველი პირის ნაცვალსახელს სა-.
პიტიუნტზე შენგან დაწუნებული გვანცელაძე ამტკიცებს, რომ მაგის პირველწყაროა ქართული ბიჭვინთა და სულაც არ ადარდებს, რომ ძირიც და სუფიქსიც ბერძნულია (შდრ. ტრაპეზუნტი, კერასუნტი, აქეუნტი და ა.შ.). ასევე ის, რომ ქართული ფორმა ბიჭვინტაა და ბიჭვინთად გადაკეთება საკმაოდ ახალი ამბავია.

* * *
BRUTHA
ბრუტუს, არ ჭირდება აფხაზეთის ქართულობას სიყალბეებით მტკიცება. ისედაც საკმაოდ ნათელი ფაქტია. ბიჭვინტა კი, დიაღ, ქართულია. თუმცა, სავსებით შესაძლებელია იყოს ბერძნული პიტიუნტას ქართული ფონეტიკური გადამღერება. ეს საქართველოს არამცთუ არ უმცირებს ლეგიტიმაციას აფხაზეთში, პირიქით, კიდევაც უმყარებს, ვინაიდან ქართული ენის ამ კუთხეში გამოყენების სიძველეს აჩვენებს.

This post has been edited by მნაცაკანა on 21 Nov 2022, 15:46

მნაცაკანა
უკვე ამ სახით მეთქი.

მნაცაკანა

რაღაც ვერ ვიჯერებ მაგ ფაქტს, რომ ქართულს ეძებს(მით უმეტეს აფხაზურ-ქართული ნდობის აღდგენაში და მსგავს ბლა ბლაში მონაწილეობს).

თა სუფქსის აფხაზურად გასაღება ჩემში მაგ ეჭვს იწვევს, მით უმეტეს ეგ რთული ფორმები სთა, რთა ზემოთაც დავწერე როგორ შეიძლება ქართულად დაწერო და ადგილის აღმნიშვნელიც იყოს. რა მე მოვიგონე თუ შენთვის არ ჟღერს ადგილის აღმნიშვნელად ან ქართულად? : )

ის ლოგიკა არ მესმის ბიჭვინთა თუ ქართულია, სოხუმი თუ ქართულია ყველა დანარჩენი აფხაზური რანაირად არის? :დ

ბიჭვინტა იყო თუ ბიჭვინთა რა მნიშვნელობა აქვს, შენი აზრით თა-დ აფხაზებმა გადააკეთეს? : ))

This post has been edited by ცერცვა. on 21 Nov 2022, 16:36

ცერცვა.

აფხ . აბაა-თა
სადაც ძირი "აბაა" - კოშკი , ციხე .
ხოლო -თა აქ იმავე ფუნქცია აქვს როგორც ქართულს "სა" . ანუ "სა-ციხე, ციხ -ისი" .

ადიღურში მსგავსობის ძებნას აზრი არ აქვს .
აფხაზური და ადიღური იმდენად დაშორებულია რაც ქართული და სვანური .
ანუ გაცილებით მეტად ვიდრე ქართული და მეგრული.